Ingekomen stukken, 1569

Inventarisnummer: 149

Nummer 1

Copie.
Don Fernando Alvarez van Toledo, hertouch van Alve, stadtholder/gouverneur ende capitein generaell.
Edele walgeboren lieve ende besundere. Alzoe wij ons uuyt te royen ende te extirperen alle ferten, dwalingen, ende quaede leeringen, die altehans regneren, inden landen van herwertsovere onder anderen van nade bevonden hebben te weeren, ende te niette te doen alle quade verboden ende gerebrobeerde boicken dewelcke hangende de voirleden beruerten ende turbelen, ende daer te voeren inden voirseide landen in groote getale gebracht ende gesaeyt zijn geweest, ende tenselven eynde aenslach te doene aende alle de boucken, de welcke bevonden sullen worden ten huyse vanden boeckvercopers ende printers inden voirseide landen van herwartsover op dat deselve moegen gesien ende gevisiteert worden bij nutte (doorh.: pe) ende gequalificeerde persoenen

1.2
versoucken wij u daeromme dat ghij soe goet debvoir ende neersticheit doet over alle de steden inden furstendom Gelre ende graeffschap Zutphen, dat den voirseide aenslach aldaer preciselick gedaen ende volbracht mach worden nae onse goede meinonge den 17den dach van deser iegenwoirdiger maent doende ondersoucken de winckels ende cameren vanden voirseide bouckvercoepers ende printers dewelcke men sluyten ende besegelen sall, in sulcker vuegen dat aende zelve niemant toeganck en sall moegen hebben. Daernae sult ghij in elcke stadt ende elders daert van noede werdt een off meer geestelicke persoenen committeren lezen met eeren ende gheleerde mannen, den indie tegenwoirdicheit van een vanden gerechte oft anderen, die van hunnen wegen sall worden gecommitteert de voirseide boicken in

1.3
alder vliet ende voersichticheit to visiteren, de welcke zij zullen doen inventorieren bij notaris daer overgeroepen, die goede ende die quaede elck besundere, ende sullen (doorh.: st) die goede boucken wederom gegeven, ende gelevert worden in handen vanden genen die dieselve toebehoeren sullen, ende die quaede blijven in handen vanden geenen, die daer aff die visitatie gedaen sullen hebben mitten voerseide inventaris daer van zij die van onse raede een dubbell overschicken sullen, om daer inne voirts gedaen te worden nae behoiren. Ende op dat de voirseide visitatie te batt ende gevuechlicker mach worden gedaen, zeynden wij u zekere eise van vele ende diverssche verboeden boicken, die ghij overleveren sult, die persoenen bij u te committeren, om hun daermede te behelpen, ende boven all sult de rechteren ende amptluyden vande steden daert van noede

1.4
ernstlick bevelen van onsen tweeghen dese saecke secreet te houden, als wesende van zullicker importantie als ghij well beduncken kundt, u daer inne oick van uwen twegen vuegende ende employerende sou wij ons tuwerts des gantzelick betrouwen, edele waelgeboeren lieve ende besundere, onse heere Godt zij met u. Geschreven tot Bruessele den 8en dach van martio 1568 onderteickent Fernando Alvaren duc dAlva, ende noch beneden Mesdach, dopschrift was dese den edelen welgeboren grave van Megem, ridder vanden oirden, stadtholder, ende onsen lieven besunderen den luyden vanden raede onse heren des conincx in Gelderlant ter ordent.

(Copia. Brieff van Duc d 'Alva tegen de boecken, Anno 1568)


Nummer 2

Kaerll van Brimeu grave tho Megen, friheer tho Humbercourt, heer tho Housdaingh ende Esperlecq etc ritter vander oirden des Gulden Vlies ende conincklicke majesteits der furstendombs Gelre - graeffschaps Zutphen ende der landen van Vrieslant, Overijssel, Groningen ende Lingen etc stadtholder ende capitein generael.

Erbare ende frome ersame ende voersichtige lieve bisundere, die durchluchtige ende hoichgeboren furst die hertouge tho Alva etc stadtholder, gouverneur ende capitaen generael etc alle deser conincklicke majesteits onses allergenedichsten heeren erffnederlanden schrijfft tegenwoerdelick aen ons sampt den heeren vanden raede alhier als ghij luyden uuyt hierinne versloten copie hebt to vernemen. Und is demnae van hoichstbemelter conincklicke majesteits wegen onse gantz ernst gesinnen, dat ghij luyden op overmorgen (diewijle der dach des angetogen aenslachs up overmorgen gepresigeert is worden) doet ondersoecken alle die huys ende winckelen ende cameren der ghoener die boecken printen veil hebben off verkopen binnen die stadt Elborch indien daer eenige zijn als wij trachten jae ende dieselve winckels ende cameren daer eenige boecken in sijn, toesluytet ende besegelt in der vuegen dat niemant toeganck daer toe en moege hebben und daerenteyndens dat ghij luyden dan ter allereerster gelegentheit beneffens den gheestelicken commissarissen (die wij u upt forderlicxst naemhafftich maecken sullen twellick wij nu noch omder ijlen will niet en hebben kunnen doen yemanden uuyt uwen collegio schickt ten voerseide huysen om alle die voerseide boecken in aller vliet ende voersichticheit to visiteren, ende bij notaris te doen inventariseren, bis to wellicke tijt ende dat bijden selven commissarissen ende uwer luyden verordenten mederaedtsfrundt beghonnen sall worden to handelen ende uwe commissie tho voltrecken, ghij luyden die winckelen ende cameren voerseid gesloten ende besegelt halden ende doen halden sullen. Wij sullen oick den voerseide commissarissen schicken die in zijner furstlicke genade schrijven vermelte liste der verbodener boecken und eyntlicke id sulle ghij luyden sich hoichgedachtes heeren hertougen schrijven allenthalven gemess halden ende id selvige vollentrecken ende naeleven, als bij zijne furstlicke genade sullicx bevelen wordet, und van hoichstgedachter conincklicke majesteits wegen wij uns alsoe tot u verscheen, want wij ons mit u luyden to ontschuldigen gemeint, mit bevelongh des Almechtigen. Gegeven tho Arnhem den 15en marty vijftienhonderd negenenzestig.
T. Roos.

2.2
Den erbaren ende fromen ersamen ende voersichtigen onsen lieven besunderen scholten, burgermeesteren, schepenen ende raedt der stadt Elborch, sampt ende bisunder.

????? Orig.
Ontfangen am 22en marti ante meridium […]


Nummer 3

Don Fernando Alvarez van Toledo hertoch van Alven etc, stadthouder gouverneur ende capiteyn generael.
Lieve ende besundere. Wij ordineren u, dat ghij bij uwen tresorier, oft bij zulcken anderen alst u goetduncken zal, terstont ende sonder vertreck doet maeken een rolle inhoudende de naemen ende toenaemen van alle degene, die eenige loss oft lijfrenten lichten ende heffen op de stede van Elburch, mit specificatie vanden somme van diere, redigerende al tzelve wel particulierlycken bij gescrifte, ende zult de voerseide rolle geauctentiseert ende behoorlycken onderteykent zijnde, overseynden die vanden raede an zijne majesteit neffens ons wesende, om hen daermede te behelpen, volgens den bevele die sij dien aengaende van ons hebben, ende hoe verre daer eenighe andere steden oft vlecken waeren wesende onder uwen districten aldaer ghij gewoendlyck zijt gelycke generaele ordinantien over te seynden, ende de welcke met eenighe renten souden wesen belast, zult hun tdubbel van desen overschicken, ende hen van onsen twegen wel expresselyck bevelen, dat zij hun vuegen ende reguleren nae d tinhouden van diere, ende des en zijt in geenen gebrecke. Lieve ende besundere onse heere God sij met u. Gescreven tot Brussele den lesten dache van martio 1568.
Bij ordinantie van zijn [.]
(get.) Onleesbaar.

3.2
Onsen lieven besunderen scholtis, burgermeesteren schepenen ende raedt der stadt Elborgh.

Wie lossrente, oft lijffrente heefft op de stadt van Elburch die salmen mit naemen ende toenaemen te Hove overschrijven, anno 1568.


Nummer 4

Ersaeme, wijse ende voirsichtige insunders gunstige guide vrunde. Wij worden berichtet, als dat een vrouw persoen, mit naemen Mense Boldewijns onlangs uth u edelen stadt Elburch, omdat sie hoer kyndt nae insettinge der hilleger karcken ende older catholycker religion uyet hefft willen laten kerstenen, gebannen, oft etlycker anderer diergelijcken quaeder sacken halven geweken solde sijn. Begeren demnae vruntlick u edelen willen der justitie toe guede onbesweert sijn ons bij brenger van desen schriflicken ende opt spoedichste to verstendigen, oft sulcke uthbanninge oft uthwijkinge der voerseide Mense geschiet zij oft nyet, mitz overschrivende, uuth wat oirsaeken sulcx geschiet solde moegen wesen, dair an sulen u edelen wel doen, ende wij sijnnen geneycht, tselve steetz in gelijken toe verschulden, kenne Godt die u edelen lange gefristen moeth, datum Campen den 29en aprilis anno etc negen ende zestich.
Burgermeysteren, schepenen ende raedh der stadt Campen.

4.2
Den ersaemen, wijsen ende voirsichtigen schultz, burgermeysteren, schepenen ende raeth der stadt Elburch, unsen insunders gunstigen guide vrunde.


Nummer 5

Kaerl van Brimeu, grave tho Megem, friheer tho Humbercourt, heer tho Housdaingh und Esperlecq etc ritter vanden oirden des Gulden Vlies und conincklicke majesteits der furstendombs Gelre graeffschaps Zutphen, Vrieslandt, Overijssel, Groningen, Lyngen etc stattholder ende capiteyn generael.

Ersame und voirsichtige lieve besunder, durch uuytdruckelick schriftelick bevel des durchluchtigen und hoichgeboren fursten und heeren hertoughen tho Alva etc lieutenantz gouverneurs und capiteyns generael etc. Alsoe sijne furstlicke genade verstendicht is worden, dat in desen furstendomb Gelre bij eenigen oisterlingen opgekofft und geladen wordet zeer groote mennichte van ijser und van hoppe diemen verluyden laetet oistwerdt te willen fuyren und brengen, doch sijn die meynongh die op Engellandt te schicken, is van wegen der coninclicke majesteits tho Hispanien etc onses allergenedigsten heren onse gesynnen und ernst bevel dat u ersamen allomme binnen die stadt Elborch vernhemen off daer eenige mennichte van hoppe und ijser sije offt gebracht worde om to schepe te doen, om tselve in oistlandt te vuyren und wat dan aldaer bevonden wordt dat u ersamen tselve aenhalden und arresteren tot wijderen bevehele und ordonnancie, een vlietich upschen daerop nemende dattet nyet en worde verbracht int heymelick noch int openbair, dess willen van hoichstberumpter coninclicke majesteits wegen wij uns alsoe tot uwen ersamen versihen mit dem aenhangende bevehele dat u ersamen uns opt allerspoedelicxst s[.]z overschrijven, wat sij hier inne gedaen, wat hun bejegent und wat zij bevonden sullen hebben, om hoichgedachte heren hertouge daer van to adverteren. U ersamen hiermit den Almechtigen heren bevehelende. Gegeven tho Arnhem den vierden dach july vijftienhonder negenenzestig.
T. Roos.

5.2
Den ersamen und voirsichtigen onsen lieven besunderen burgermeesteren, schepenen und raedt der stadt Elborch.


Nummer 6

Kaerl van Brimeu, grave tho Megem, friheer tho Humbercourt, heer tho Housdaingh und Esperlecq etc ritter vanden oirden des Gulden Vlies und coninclicke majesteits statholder und capiteyn generael over Gelrelandt, Zutphen, Vrieslandt, Overijssel, Groninghen, Lynghen etc.
Ersame und voirsichtige lieve besundere. Alsoe wij woe ongetweijffelt uwe ersamen noch wael indechtich opten 4en deses maentz (durch bevel des durchluchtigen und hoichgeboren fursten und heeren hertough tho Alva etc) aen uwen ersamen geschreven dat u ersamen alle hoppe und ijser ophalden sollen etc woe nu sullicke onse schrijven allenthalven wijders vermeldet daer toe wij ons wederomme gerefereert hebben willen. Laeten van wegen der coninclicke majesteits tho Hispanien etc onses allergenedichsten heeren ende uuyt bevel als boven wij uwen ersamen daerbeneffens weten dat wij mede under denselven bevehele begrepen willen hebben, als wij oick bij desen verclaeren to begrijpen alle stael ende ijser ende cooperdraet die uwe ersamen oick in allergestalt als opgemelte hoppe und ijser aenhalden sullen doen sonder dess in gebreke to zijn. Ons gelijckfals overschrijvende als onse voirgaende bryeven vermelden doen. Und wij bevehelen u ersamen dem Almechtigen. Gegeven tho Arnhem den 25ste july vijftienhonderd negenenzestig.
T. Roos.

6.2
Den ersamen und voirsichtigen onsen lieven besunderen burgermeesteren schepenen und raedt der stadt Elborch.


Nummer 7

Eersaeme wijse voirsichtige insonders gunstige guide vrunde, wij konnen u edelen nyet verholden, welcker gestalt wij vergangen daegen alhier hebben doen apprehenderen ende in hachten stellen, eenen die in u edelen stadt Elburch dootgraver gewest solde sijn, mit naemen Willem Dirckssen Kynnegilde, die welcke bij ons alhier gediffameert is, als solde hij der kercken ende beeltstorminge (vergangen jaeren in u edelen stadt geboert) mede plichtich sou, ende die stucken der beelden nae huys gedraegen, oyck eenige insolentie inder kercken int kerstenen eens kyndes angerichtet hebben. Is demnae onse vruntlick begeren, u edelen willen der justitie toe guede nae die gelegenheyt der voerverhaelden saecken, ende oft sulcx bij hem geschiet sij, ende voorts nae ander seyten die bij den selven Willem Dirckssen in u edelen stadt oft elders begangen mochten sijn, eygentlicke ende behoerlicken toe vernemen ende ondersoecken ende ons daer van bij brenger van desen schriftlicken verstendigen, mitz overschrivende voor hij sich bij u ersamen geholden ende gedraegen hebbe, dat verschulden wij in gelijcken en meerderen steetz geerne. Vorder gunstige vrunde, moegen wij u edelen nyet bergen, hoe dat u edelen kosters soene wesende een kuyper sijns hantwercks (soe wij berichtet sijn) onderstaet tot diversen tijden sich alhier in onser stadt vrijheyt ende up Campervene to begeven ende aldaer contrarie der mandamenten ende onser gedaener publicatien duyven te vangen, begeren demnae vruntlicken u edelen willen denselven cuyper alsoe onderrichten, dat sulcx hen vorder naeblijven moege, off ingevalle wij hem dessals betreden konden, sollen hem straffen nae behoeren, doende u edelen hier mit den Heren bevolen, datum den 27en septembris anno vijftienhonderd negenenzestig.
Burgermeisteren, schepenen ende raeth der stadt Campen.

7.2
Den ersaemen wijsen ende voirsichtigen burgermeisteren, schepenen ende raeth der stadt Elburch, unsen insunders gunstigen guiden vrunden.


Nummer 8

Eersame wijse voersichtige insonders gunstige guede vrunde. Alsoe wij am lesten u edelen bij onse schriften hebben angesocht dat u edelen der justitie toe guede ons solden willen bij onsen boden schriftlicken verstendigen oft Willem Dirckssen Kinnegilde onse gevangen, der kercken ende beeltstorminghe (vergangen jaeren in u edelen stadt geboert) mede plichtich sij ende eenige andere feyten begangen hebbe. Wijderen inholt derselver onser schriften, daerop u edelen ons doemaels in antwoort geschreven, dat etlicker u edelen raedtsfrunde uthgereyst, die u edelen verhoopten den avent weder to huys te komen, ende dat u edelen ons alsdan van gemelten Wilhelm opt spoedelixter berichten wolden, twelck nochtans biss noch toe naegebleven is. Soe begeren wij overmaels u edelen alnoch in faveur van justitie nae die gelegentheit der voirseide saken ader feyten bij den selven Wilhelm Dirckssen in u edelen stadt oft elders begangen willen vernemen, ende ons daervan mit oyck woe hij sich bij u edelen gedragen hebbe bij brenger van desen opt spoedelixte schriftlicken verwittigen want bij gebreecke van dien, solden wij ons des schier oft morgen in vall der noottruft mit u edelen moeten verantwoerden, dan u edelen alle vruntschap to bewijsen sinnen wij geneycht, kenne Godt almachtich die u edelen lange gefristen moet. Datum die 7en octobris anno 1569.
Burgermeysteren schepenen ende raedt der stadt Campen.

8.2
Den eersamen wijsen ende voirsichtigen burgermeisteren schepenen ende raedt der stadt Elburch, onsen insonders gunstigen guiden vrunden.


Nummer 9

Ersame ende voersichtige besundere guede vrunden. Van wegen der coninclicke majesteits tho Hispanien etc onses allergenedichsten heeren ende durch schrifftelick bevel des durchluchtigen ende hoichgeboren fursten ende heeren hertougen tho Alva etc lieutenantz gouverveurs ende capiteins generaels over desen zijner majesteits erffnederlanden is onse gantz ernst gesinnen, dat u ersamen ons tusschen dit ende sinte Lucien nementlick derthienden dach decembris naestcomende claerlick ende eigentlick overschrijven wat costumen oder gebruyck ende previlegien uwer ersamen aldaer binnen die stadt Elborch hebben aengaende die proceduren der saicken crimineel buyten die dispositie vanden gemeinen rechten, nementlick:

  1. Voer eerst hoe ende in wat manieren wanneer u ersamen den aenfanck eeniger delinquanten oder oveldaders hoedanich die sijn gedaen off doen doen hebben, dieselve u ersamen daermede voerts procederen off u ersamen dieselve delinquanten moeten laeten verborgen off niet, und indien jae, in wat vuege ende hoe sullicke verborginge toegaet, und oick wanneer datter gheen verborginge togelaten wordet, off dat die verborginge geschiet zijnde, die delinquanten weder inne gemaent worden ende alsoe inne gemaent zijnde, weder inne gecomen off bijden burgen off anders wederomme in hafften gebracht zijn, hoe ende bij wat vuege uwe ersamen tegen hun dan proceduren ter torturen off pynlicke examinatie off u ersamen op sullicke examinatie off om daer toe to komen tzelve mit oirdel ende recht geschiet, off dat tselve sonder oirdel gedaen wordt, und eigentlick hoe sullicx geschiet.
  2. Und wanneer nu niet bij scherpe examinatie sommierlick maer ordinarie wordet geprocedeert tegen den delinquanten hoedat uwe ersamen tegen denselven die aenspraecke doen doen, wat tijt den gevangen gegeven wordet om to antwoirden, id sye nu dat die delinquant (doorh.: en) in hafften off dat hij verborcht sijt, hoe die kontschappen ende getugen beleidet worden bij wien ende durch wiens commissie und voerts hoe tot condemnatie geprocedeert ende gecontendeert, van wyen die condemnatie versocht ende verworven, ende daerenteyndens, nae dien die condemnatie geschiet is, wie die sententie pronuncieert und uuytspreeckt, waer sullicx geschiet ende voerts hoe ende waer totte executie derselver geprocedeert wordet.

9.2

  1. Item dat u ersamen ons overschrijven in wat saecken crimineel u ersamen indien dieselve eenige verborginge to gestaden schuldich zijn, eenen gefangen onder behoerlicke burchtocht der hafften entledigen moeten, off sullicx generalick in allen delicten off oveldaden geschien moet, off datter eenige, als to weten "Crimen Lesæ ma tis divinæ & humanæ" ende andere delicten geprevilegieert als moort, moortbrant, valsche munte, kerckroovinge, valsche getuychenisse, venestie, kraemschenderije, vrouwenkracht ende diergelijcke geexcipieert oder uuytgesondert worden, und indien dat u ersamen ons int lange overschrijven, wellicke dat alsoe worden geexcipieert oder uuyt gesondert soe eigentlick alst doentlick sall zijn.
  2. Daerenboven off u ersamen oick gewoentelick zijn van eenighe delicten mitten delinquanten to composeren ende indien jae van wat delicten ende in wat saecken ende off uwe ersamen sullicx doen uuyt macht oirer previlegien, policien, commissien, instructien, off anders, und oick off u ersamen tselve doen van alle delicten off niet, und indien niet, ons specificeren die ghoene die uuytgesondert zijn, off u ersamen oick sullicx doen moegen off pretenderen to moegen doen buyten ende sonder consent van ons off vanden heeren van zijner majesteits rekencamere alhier, und generalick hoe u ersamen sullicx bis aenher geuseert ende gepleecht hebben, off uwer ersamen crachtens hebben off sollen moegen useren ende plegen.
  3. Und eyntlick ende generalick hoe u ersamen sich allenthalven in bovengemelte criminale saicken halden ende wat id gebruyck binnen die stadt Elborch daer van zije. Tselve alles voer soe voel doentlick, mit ons toeschickende extracten vanden lantbrieven, privilegien legerboicken, segel ende brieve, ende sunst geloofflicken schijve ende bewijse op yeder punct particulierlick doende blijcken, om folgents hoichgedachten heeren hertoughe to Alva etc aenstont van allet (zijner furstlicke genade bevels nae) to moegen schrifftelick verstendigen, und (wes u ersamen ons toeschrijven ende schicken) overseinden

9.3
und dat u ersamen hier inne niet suijmich noch naelatich te zijn, want daer aen geschiet niet alleen desselven heeren hertougen maer oick coninclicke majesteits ernste willen ende meinonge, twellick wij u ersamen niet en sollen verhalden. U ersamen den Almechtigen heeren bevelende. Geschreven tho Arnhem den 22en octobris vijftienhonderd negenenzestig.
Die stadtholder cantzler ende raden des conincx, geordonneert ten Gelderlandt,
T. Roos.

9.4
Den ersamen ende voersichtigen onsen bisunderen goeden vrunden burgermeesteren, schepenen ende raedt der stadt Elborch.


Nummer 10

Eersame voirsichtighe discrete lieve bijsondere goede frunden. Alzoe die excellentie vanden hertoghe onlancx aen die luyden vanden reeckeningen alhier gescreven heeft ten eynde zij mij ende allen anderen rentmeesteren belasten ende scriven zouden aenstont ende binnen een maent ten lancxten te laten afdoen in stucken breecken casseren ende uuthouden alle die wapenen geschildert ende gesneden up holtwerck ende anders der geexecuteerde, ende gebannen persoonen, ter zaicken vanden verleden troublen in ende buyten heure huyseren staende zonder aen de glaesen te gheraicken, als uwer ersamen uut de copie vanden missive vande reeckencamere hier inne geslooten, wijders zullen gelieven te vernemen ende die meeninge van zijnder excellentie verstaen, ende zoe ick om andere merckelycke zijne majesteits affairen zelfs nyet vaceren en mach, ende dat mede bij zijne excellentie bevolen wordt dzelve breeckinge off uutdoeninghe vanden wapenen te laten doen ten minsten coste van zijne majesteit ende dat die officieren alle behulp ende assisteren doen ende leysten zullen. Hoe is uut krachte mijnder commissie van wegen coninclicke majesteit mijn versoucken ende begheeren, dat uwer ersamen neffens die scholtis aldaer willen verordenen twee schepenen omme te gaen in ale die gebannen ende fugitive persoonen huyseren ende lusthuysen binnen der Elborch ende der zelver vrijheyt gelegen ende volgende de copie vanden voirseide missive vanden reeckencamere uut laet doen alle der zelver persoonen wapenen, voirde schoorsteenen upte bijslaegen bij holtwerck off elders, inde huysen der geener persoonen gemaict off geschildert zijnde zonder aen die glaesen te commen ende tgeene volgende de copie vanden voirseide missive vanden

10.2
reeckencamere alzoe gedaen zijnde, zullen uwer ersamen mij over zenden attestaetien onder der stadt zegel van ale die wapenen die uwer ersamen volgende de voerseide copie hebt laten breecken ende casseren ende hoe verre uwer ersamen van eenige wapenen twijfel hadden ende staen lieten, daer van zullen uwer ersamen mij de verclaeringhe mede over zeynden, omme dzelve attestaetien ende verclaeringhe volghende den bevele van zijnder excellentie bij mij inde reeckencamere alhier overgelevert te worden, ende zullen uwer ersamen tzelve laten doen ende mij dattestaetien ende verclaeringhe (als voirseid) over zenden binnen veerthien dagen naer ontfanck van desen, zonder hier inne eenich versuym off mangel te laten vallen des versie ick mij van zijne majesteits weghen alzoe tot uwer ersamen dien ick hier mede den Almechtighen bevele. Uut Arnhem den 25en octobris 1569. Levert brenger van dess attestaetien vanden ontfanck van dese missive mette copie vanden missive vanden reeckencamere hier inne gheslooten, soe verre die scholtis nyet bij huys en is en behoeven uwer ersamen nae zijn compste nyet te wachten mair tzelve in zijn afwesen laten doen deur twee schepenen als voirseid is.
Uwer eersamen dienstwilliger frundt, Gedeon vander Houve, lantexecuteur ende commissaris etc.

10.3
Eersame erntfeste und frome voirsichtighe discrete lieve bijzondere goede frunden scholtis, burgermeesteren schepenen ende raeden der stadt Elburch.

Ontfangen (doorh.: den) den 27en octobris vijftienhonderd negenenzestig des [avonds] umtrent sess uhren.

10.4
Copie.
Die luyden vanden reeckeningen des conincx tArnhem. Eersame besondere goede vrundt. Wij hebben ontfangen bevelen van zijnder excellentie van date 4en deses maents inholdende dat alzoe om die troublen, rebellen ende onderegeltheyden voirleden veel steden, dorpen, heerlickheyden ende gehuchten, casteelen, lusthuysen ende andere, verscheyden persoonen toebehoirt hebbende, zoe genumpte edelluyden burgers als andere geexecuteert ende gebannen, om der voirseide troublen, inde welcke bevonden werden heirluyden wapenen ende van anderen perticuliere zoe upter poirten muyeren huysen ende stadthuysen vanden zelve steden, dorpen, gehuchten ende heerlickheyden als upte poirten ende anderssins daer binnen ende buyten die voirseide casteelen ende huysen want die zelve goeden tegenwoirdelick zijne majesteit toebehoirende ende dat geensins behoirlick en zij dat yemandts perticuliere wapenen daer zijn zullen. Soe heeft zijne excellentie ons geordonneert dat wij van wegen der zelver terstont scriven ende u belasten zouden dat ghij binnen eenre maent naer ontfanck van desen zult laten affdoen in stucken breecken en casseren ten minsten coste van zijne majesteit als doenlick zijn zal alle de wapenen vande geexecuteerde ende gebannen persoonen om zaicken der troublen wiens goederen ter zaicken vanden troublen voirleden bij sententie aen zijne majesteit geappliceert zijn ,ende van gheen anderen, zoe uwe verheven wapenen als die gegraveert zijn ofte geschildert van wat sorte dattet zij die inde voirseide steden, dorpen, heerlickheyden, gehuchten, casteelen ende huysen voirseid sonder nochtans te geraecken aenden kercken cloisteren ende andere geestelycke plaetzen nochtans oick aenden glaesen vanden voirseide huysen ende casteelen ende andere edificien ende tgundt voirseid is wel ende behoirlyck gheexecuteert ende volbracht hebben, zult ghij ons daer van zeynden attestatien zulcke alst behoirt nae wijderen inholden vanden brieven van zijnder excellentie daer van wij u hier beneffens

10.5
toe schicken copie auctentyck inholdende de zelve oick mede dat alle officieren u in desen doende nyet letten maer alle behulp ende assistentie doen ende leysten zullen, demnae ist dat van weghen zijne excellentie wij u wel ernstelick bevelen tgheene voirseid is alzoe terstont ende zonder vertreck nae te gaen ende volcommen ende ons daer nae over to schricken behoirlicke verclaeronghe ende attestatien van alle de wapenen die ghij volgende den bevele voirseid zult hebben uut laten doen breecken ende casseren oick ofte ghij van eenige twijvel hadde ende staen liet sult ons daer insgelycx die verclaeringe aff overzeynden, waer van nyet suymich to zullen zijn versien van zijne majesteits weghen tot u. Gescreven inde camere vanden reeckeningen voirseid den 15en octobris vijftienhonderd negenenzestig. Ende was onderteyckent G. Dibbets zoon, de superscriptie was den eersamen onsen bezunderen goeden vrundt Gedeon van der Houve, landtexcecuteur generael van Ghelderlandt ende vande confisqueerde goederen binnen Arnhem, der Elburch, Harderwijck etcetera.


Nummer 11

Diploma pene extincti principis.

De wapenen van de rebellen die in geconfisqueerde huysen ende gebouwen, so in glaesen als uutgehouwen sijn, salmen t'samen verbreken ede uutwissen, voernamelick der binnen Aernhen, Elburch, ende Harderwijck anno 1569.

Nummer 12

Erentfeste ersame wijse voorsichtige besondere goede vrunden, naer voorgaende erbiedonghe, deste sall alleen dienen en uuyt beveel van erentfesten end vromen Willem van Scherpenseel, drost op Veluwen uwer ersamen end lieven tadverteren hoe dat idt aenstaende gericht up Veluwen gevarst end uytgestelt is, wes tot wijder vercondigongh. Daernae uwe ersamen ind lieven sich hebben te richten. Den Heer bevelen. Gescreven tot Arnhem den 28en octobris vijftienhonderd negenenzestig.
Uwe lieve dienstwillige vrundt Jacob Botter landtscrijver op Veluwen.

12.2
Den erentfesten ersamen wijsen ende voorsichtigen burgemeesteren schepenen ind raedt der stadt Elburch.


Nummer 13

Ersamen wijse voersichtige insonders gunstige guede vrunde. Alsoe wij tot tweemael toe an u edelen schriftlick versocht hebben, u edelen die justitie toe guede ons verstendigen wolden, oft Wilhelm Dirckssen Kinnegilde, der kercken ende beeltstorminge (in u edelen stadt geboert) mede plichtich sij, ende eenige ander feyten begangen hebbe. Daerop u edelen ons (onser begeerte nae) ghien eyntlick bescheit hebben toegescreven hoe wel (als wij nyet en twijfelen, dan eensdeels wel gespoert) u edelen van sijne begangene feyten, for inder kercken ende beeltstorminge als anders, eerwes voergekomen sij, oft vernomen hebben. Soe begeren wij noch eens, u edelen ons bij brenger van desen schriftlicken verstendigen willen, wes u edelen vandien feyten bij den selven Wilhelm Dirckssen (soe inder beeltstorminge als anders begangen) bewust oft voirgekomen is, oft daervan gehoert moegen hebben. Indien u edelen in voerweygeringe bliven des alsoe tot bevorderinge der justitien te doene, moeten wij sulx toe gelegener tijt an coninclicke majesteit ende Fernando Duc van Alva, ende an anderen oerden, daer die noot erfordert, verthoenen, welck wij liever vermijden segen, dan u edelen vruntschap to bewijsen sinnen wij geneycht, kenne Godt, die u edelen lange gefristen moet. Datum den 12en decembris anno 1569.
Burgermeysteren schepenen ende raedt der stadt Campen.

13.2
Den eersamen wijsen ende voersichtighen burgermeisteren Schepenen ende raedt der stadt Elburch onsen insonders gunstigen gueden vrunden.