Cookiemelding

Het Streekarchivariaat Noordwest-Veluwe is wettelijk verplicht toestemming te vragen voor het gebruik van cookies en u te informeren over het gebruik van functionele cookies. Cookies zijn belangrijk voor onze website.

Het Streekarchivariaat Noordwest-Veluwe gebruikt functionele cookies, maar daarnaast ook cookies voor het beheer van de webstatistieken. Deze cijfers gelden als noodzakelijke feedback om de digitale dienstverlening en de vindbaarheid van de site te verbeteren. Daarnaast worden de webstatistieken gebruikt om verantwoording af te leggen aan de deelnemers van het Streekarchivariaat Noordwest-Veluwe en subsidieverstrekkers.

Bezoekers van de website van het Streekarchivariaat Noordwest-Veluwe blijven anoniem. Ook voor cookies geldt dat ze nooit direct aan individuen zijn te koppelen. Streekarchivariaat Noordwest-Veluwe gaat vertrouwelijk om met de gegevens die door middel van cookies worden verzameld.

De website van het Streekarchivariaat Noordwest-Veluwe is alleen bereikbaar als u cookies accepteert!

U bent natuurlijk altijd welkom op de studiezaal van de 5 vestigingen van het Streekarchivariaat Noordwest-Veluwe

Ik accepteer deze cookies

Meer informatie over cookies »

grote oorlogbanner2.jpg

Ingekomen stukken 1590

Inventarisnummer 170
(Ingekomen stukken 1590)


Nummer 1

Extract.

Und so questie erresen is opt betalen van renthen, tinsen und dergeliken, gaend uth gudern, do bij desen troublen enige jahren niet gebruickt geweest sijn offt noch werden. Is guidt gevonden, de hern rähder tho versueken, dat oir eersamen gelieven willen up dit punct oir advise tho geven, und tselve bij geschrifte anstahnden landtdage den sementlike steden tho teschicken, umb darup geresolviert tho koemen, und alsdan eine gemene resolutie tho nemen.

Extrahieret uth den recessen des landtdages binnen Gelre geholden, und gesloten om 12 july anno 90. Bij mij,

Johan van Holthe, Elburgschen secretarius.

Testo manu propria


Nummer 2

Edle ernfeste (doorh.: ihnnsonn) mamhaffte fromme ihnnsonnde vilgunnstighe lieve frunnt. Hopmann Breenenn, negest meste ahnn u edele lieve dennstwillighe erpetunnghe, isth hetth schreibennt desses iegenwordeghenn breeffe niet sonnderlinnck dann alsoe hier thoe bevondt onnttrendt enen jaer verleedenn. U edele lieve belanngennde (doorh.: onleesb.) wat peerdenn bestlaadet ihnnt voer be[..]enenn unnsere medeburgerenn genant Berdt Hoeffsmit ahn unnse beloefft hadde, mit hem daer vann thoe accordierenn, hebben ich (doorh.: up) met (alsoe uwe edele lieve begeerdenn) dann uns Roloff Bueter, hem gevordett, unnd seinen met ugenstaennde he bavenn de 25 duitsche daeler soe vann uwe edele lievehem up verkennunge gesannt waerd e, noch 22 der selver daeler noch (doorh.: onleesb.) unnse eisch de, met hem accordert, unnd alsoe gereeckent, datth so met meher dann [VL venn] duitsche daeler noch hebbenn soldenn, nochtanns well averlede, datth wanneer de peerde up het proferlickste, unnd mit alsoe bi eenen de tve herbargen peerde umb gelt holdenn, bestaedt waeren, kennden wall thoe velle thoe weesenn. Meher ahn guesee n deer geinn conter[..] vann bestaedinnge tott strecken penningen bescheidenn waeren, hebbenn wi met nander met hen konne handelenn. U edele lieve will nochtanns unnse tenn besten holdenn, weese wij up het [.]auste met anichs (nhaekomme nde u edele lieve begertenn) met hem hebbenn konnen ver- (doorh.: hanndelen) accorderen , dann wij met geenn sulcke saeckenn ihnt affweesent vann u edele lieve ten waere wij vann glieckenn meher frunntschap oick guede luiden vann deren handel befordet soldenn willenn hebbenn. Unnd soe volle belanngende iss alss ugenwoerdich ahnn u edele l ieden geschreven hebben wij up het versoeckent van iegenwordighen principaelenn niet konnen wagenn, nacht denn he sich beklaeget, dat unnse lastgeschrevene oick medde van [..] [..] toeckenne verhandelunge daar up va n ficas rette gedraegen gannss geenn bescheit noch hidde bekommenn, alsoe datth hem mit solde konnenn verstaann [..] datth hen hier solde moegenn omme arresten. Begeerde nochtans u edele lieve (doorh.: onleesb.) salle unnses schriebenns daer umme niet thoe min griellich waesen. Doennde u edele lieve hier medde denn Almachtige nn stides ihnn [ ] schutz unnd scheinn beveelende. Ilenns uth [ ].

2.2.
Denn edlenn ernnfestenn mannhafften unnd frommenn Hendrich vann Breenenn hopmann, unnsennt seer gunnstyghenn goedenn frunndth thoe behanndighenn toe Biessell.


Nummer 3

Ersame und vursichtighe bezonders goede vrunden. Wij halden u ersamen indechtich, wat het mit mue ende arbeit gecost heeft eer dat men den heren Raeden van Staten daerher heeft kunnen inducieren die midlen der steden und die contributie der platte landen van Veluwen und der graffschaps Zutphen uut haeren handen in den gewalt deser landtschap volgen te latenn overwegen wij dan oick destoe meerderen vlijt hebben doen aenwenden, der toeversicht dat die midlen inden steden ter goeder trouwen ende ten hoochsten prijse verpachtet zolden worden om alzoe midlen te hebben die aengenaemene twe vendlen soldaten und die groete tractementen te connen betaelen. Jae wij sullen u ersamen niet verhalden, dat die heren Raeden van Staten die midlen ende contributie voirseid gern wederom uut handen deser lantschaps onder haeren bewindt brengen wolden, sich daegelix in haeren brieven verluyden latende, dat die onderdaenen der beider quartieren, ende die ingesetenen der selver steden nae haeren vermuegens nyet contribuieren, und derhalven gemeint te sijn, die midlen ende contributien aen sich te nhemen. Nu ist aen dem dat wij mitterdaat spueren, dat die midlen van u ersamen stat Elburch als oick der steden Harderwick ende Hattem daegelix je lenger je meerder declinieren und weiniger doen, twelck nyet zonder bedencken is. Soe befinden wij oick dat durch die groete roverijen die den armen inwoenderen der graffschaps Zutphen daegelix ende onophoerlick aen haeff ende beesten aengedaen wordt die selve inwoenderen dermaten uutgeteert ende verarmpt worden, dat het nyet muegelick sij, den twe bevolen haere betaelunghe langer vurthoe strecken, und die aengenaeme me tractementen toe betaelen, Soe kompt daer oick noch bij, wan eenighe streupers vanden viant gevangen worden, dat men uut die midlen ende contributie haere maentelicke soldije volgende

3.2
die placaeten sal moeten betaelen und daer mede die gevangens uut handen unser soldaten koepen ende ter justitie stellen. Wij geschwijghen die groete aenlaeghe [..] betalunghe der badeloenen kondtschaps ge[..]n ende andere extraordinaris lasten gedaen wordt, soe dat ons zeer vlijtich ende trouwelick versoeck und vermaen is, dat u ersamen dese saecke mit vlijt beharttigen ende volgens daeraen sijn willen, dat die midlen ten hoochsten prijse gebracht, ofte dat denselven sunst een ander toesat geschien muege. Dat insgelicken u ersamen schependomb aen deser zijden soe veel contributere als idt demviant geven moet, glick sulx in den schependom van Arnhem ende Wageninghen gedaen wordt. Und dat die penninghen suyver zonder eenige affkorttunghe van alde schulden ende andere beschwernissen tot onsere dispositie kommen ende blijven mueghen. Dan zoe vern daerinne anders gedaen zolde worden, sullen wij nootshalven (wie wol ongern) unse handen daervan moeten trecken ende daer mede den heren Raeden van Staten gewarden laten, liever dan dat wij die beide quartieren in schulden sollen doen verloepen ende diezelven daernae den moetwilligen kriechsluyden ter buyten kommen laten, twelck off het den steden ende den platten landen profijtelicken solden wesen geven wij u ersamen hiermede te bedencken. Und off wol wij ons versien u ersamen sullen sich hierinne der gebur verhalden,soe verwachten wij dannoch u ers amen wederbeschreven andtwoert ons daernae in desen hooch beschwerlicken handell te richten. Mit bevelch des Almechtigen. Geschreven Arnhem den 30en decembris XVc LXXXVX.

Die raeden des furstendumbs Gelder und Graffschaps Zutphen,

W. Sluijsken.

Nummer 4

Ersame ende voirsichtige besonders goede vrunden. Wij sullen u ersamen nyet verhalden, dat die heren Raeden van Staten ons vur zeckere corte daegen toegesonden hebben een placcaet ofte ordonnantie generaell, zoe opten court vanden gelde, als op die politie ende discipline betreffende dexecutie vandie munte ende muntslach. Mitsgaeders tstuck vanden wisselars scheiders affimers etc. om opten darden deses seckerlicken affgepubliciert te worden. Dwiell die affdrucken deselven placcaets zeer weinich int getall, ende oick zonder figueren der golde ende silveren penn ingen daerinne aengetaegen zijnde, avergeschickt sijn, behalven oick dat wij daerinne eenige swaericheiden befunden, die wij ierst aenden heren Raeden van Staten begeren toe gelangen. Soe hebben wij tzelvige alnoch nyet aversenden kunnen op dat averst u ersamen als oick die ingesetenen deser lantschap bij die evaluation ende ganck des geldes nyet te kort muegen commen. Soe seinden wij u ersamen zecker affschrifft der evaluation int voirgenoemde placcaet gestelt, omdie op naestcommenden sonnendach ter gewoentlicker plaetzen affkundighen te laten. Als wij die affdrucken und figueren hierbaven aengetaegen, behoirlicken ontfangen werden hebben, sullen wij die u ersamen toeseinden. Mit bevelch des Almechtigen. Geschreven Arnhem den 1en january XVc tnegentich.

Die rhaeden des furstendumbs Gelder und graffschaps Zutphenn.

W. Sluijsken.


Nummer 5

Eersame wijse und voirsichtige gunstige nabuiren und gude vrundenn. Wij worden van guden leuthenn voir waerhaftigh berichtett, datt Ernst Herman van den Bergh medt einen guden antall van crechsluiden tho peerde und tho voet sol wederom binnen stadt Deventer verfoegtt allenhe dan gelijckfals binnen weinigh dagen etlige hundertt in Zutphen heftt ankomen latenn, der entliger m[...] ergens waer [...]n anslach tho macken, als hebben wij wegen nabuirlichen verwandtschaftt und verbundtligen correspondentz nicht onderlaten moeghen beider tselfte meer er [.] alzoe ilendtz tandnertiren umb [..] in allen gevall medt guder wacht und thevorsichtt als wij doer die genade Godtz vil doen werden fuhr sachtligen toeversehen damede seine bloedtdurstigen meinongh moege frustriertt worden, ener erst wollen geleven hieraf onzeren frennden und guden nabuiren den van Harderwijk advertentie tedoen, und dienende dese tott ghienen anderen, fine steder befehlen de selfde ewer erst hirmede in die genedige beschirmongh Godtz almechtigh. Datum ilendts den 15en january an no 1590 veteri stilo.

Burgermeisteren schepenen und rhaidt der stadtt Hattem.


Nummer 6

Ersame wijse ende voirsichtige gunstige guede nabuyren ende frunden. Wij sullen u eersamen niet verhalden, dat wij vuer twe dagen, soemen soldaten van hopman Baccart, d’welcke eenen huyssman onverschulder saecken hadden gefangen, deur ettlicke soldaten alhier garnison holdende, binnen deser stadt hadden doen brengen, und also d’voirsseide soldaten noch bij sich hadden drie gefangens vanden viandt, mit nahmen Gangolff van Vierholten, Heyntgen die Muller ende Gerrit van Dyren. Hebben wij d’voirss eide soeven soldaten, ende drie gefangens, mit een starck convoy van capiteyn Duytz soldaten binnen Arnhem doen brengen, versouckende aenden heren Rhaeden dat d’voirsseide drie gefangens, achtervolgende die placaten daerinne t quartier bij hoegher oevericheit gebroecken is, als apenbare stroepers ende roevers aenden lieve gestrafft mochten worden. Diewijll averst oir eersamen versoucken hiervan to hebben eenige particulariteyten, ende wij verstaen, dat dieselve gefangens, und insonderheit Gangolff van Vierholten voelerhande stroeperien omtrent u eersamen stadt solde bedreven hebben begeren wij u eersamen willen ons daervan bij brengeren deses guede informatie toecoemen laten, omme aenden heren Rhaeden, voerts overgeschickt to worden. Sullen oeck u eersamen niet verholden, dat Henrick van Brienen, d oltste aen ons gesonden heft seeckere ordonnantie, tot betalinge van sijne vacatien, slaende op u eersamen stades middelen ter sommen van hondert gulden gelijck u eersamen uuyt hierinne gelachte copie hebben to vernemen, und begeren derhalven dat u e ersamen d’voirsseide penningen mit den aller eersten, alhier aen Brienens huysfrouwen

6.2
tegens overleveronge vanden voirsseide ordonnantie, ende quitancie daer toe dienende, bestellen willen, waerop u e ersamen toeverlatich andtwordt, oeck van gelijcken bij brengeren deses verwachtende. Doen derselve hiermede den Almechtigen in sijne godtlicken schutz bevelen. Datum den 22en january anno 1590.

Burgermeesteren schepenen ende rhaedt der stadt Harderwijck.


Nummer 7

Edelle erentfeste, wijse ende voirsichtige heern. Ick heb in mijn gysterich schrijevent u edele lieden te weten gedaen dat ick u edele lieden me sampt des lutenantz bryeff den huisluiden solde voirhalden twelck als ick op huyden gedaen hebben mij dye huisluiden voir anttwort gegeven dat varleden in julio alhier placaten vanden Staten Generael sint doen publiceren dat geen soldaten onder die dartich ofte veeertich bij sich hebbende eenen lutenant, vendrich ofte corporael, anders nyet solden muegen passeren noch in die dorpen gaen om ietwas aenterichten ende den huisluiden te nemen ende want dye soldaten desen placaeten contrarie die solde mense muegen doot slaen wie wel dan wel soldaten hier soldaten gecoemen sint tot mermaelen van Harderwijck, Elburch, Hattum, so als oick van Sutphen ende Deventer ende hebben yetwes willen attenteren ende die luyden beschedigen dan hebben wes noch toe hunluyden nyet gestadet want oick sulcke mandamenten opt dander sijde uuitgegeven sint. Ist daerom nyet billick, dat u edele lieden garnisoen sulx solde toe gelaten worden alhier perden to nemen den luiden alhier binnen booms dye van het een huis tot het andere zijden off ande muellen, ende naebuyr dorper, want sij dan sulx to doen hebben. Soe men dan dye soldaten nyet beschedicht heeft, hebben sij omt mij ende den huisluiden geen billix claegen. Schicken derhalven brenger van deessen, om u edele lieden bericht te doen ende verhoeren, off sich dye crichsluiden niet en sollen willen laeten geseggen, daerin ick fruntlich begeren u edele lieden tbeste willen om dit arme luyden wil, sulx wil ick getrue wechen verschuldigen. Dat aves dye soldaeten hebben gesacht tegens u edele lieden, dat ick yetwas solde hebben gesproeken opte die heren Staten vanden lande, yt gedacht ende geloegen, ende presisterende allen puntten bij mijn vorige schrijevent. Begeren de u edele lieden tbeste in die saicken willen doen, sulx wil ick gene verschuldiygen. Met bevelungh des Almechtighen. Actum Vaesen den 17e february anno 1590.

U edele lieden goetgunstiger vrundt ende naebuyr,

R.L.S. van Ysendoren van Bloys.


Nummer 8

Ersame voersichtige ende froeme goede vrunden. Alsoe men bevindt, dat dye geene dye thynssen, heeren gulden, rijschvoeder ende roechhoender schuldich sijn, in ennige verledene jaeren seer qualick ofte als nyet hebben betaelt twelck es streckende tot kleinachtinge ende versmaetheit des furstendoms Gelre ende graffschaps Zutphen hoich ende gerechticheyt und soe wij nyet gedencken tselve voertaen langer te dulden, ofte te lijden. Is daeromme onsse ernste gesinnen ende beveel dat u ersamen in uwe stadt dese twee sonnendaegen na den anderen doet verkundigen dat alle dye geene dye thinssen, heeren guld en, rijcschvoeder ende roeckhoender van dyt ende verledene jaeren schuldich bynnen, nyettegenstaende dye thinsdaegen nyet gehalden op alsulcke tijden alsmen hyerbevoerens plege te doen waerinne nymant den heere mate te stellen nadem men nae gelegenheit des tijts dye thinsdaegen mach aenstellen ende halden alst best geleegen es und den thinsgenoeten ten besten geschiede dat se nyet overijlt en worden dat dye selve kommen op alsulcke daegen gelick dye rentmeister van Veluwen inden kercken sal doen publicieren en betaelen alle dye thinssen, heeren gulden, rijschvoederen ende roeckhoenderen dye sij schuldich binnen ofte indien sij nyet kommen en betaelen dat men alsdan terstont (sonder ennige simulatie ofte oochluckinge) allen den geenen dye opte gestelte daegen nyet betaelt hebben opt scherpste tot oere groete kosten daer voer sal doen executieren waer voer een yder sich sal hebben toe wachten ende sijnen schaede schutten. Geschreven tot Arnhem den 24en february XVcLXXXX.

Dy Raeden des furstendoms Gelre ende graffschaps Zutphen,

W. Sluijsken.

8.2
Aenschrivongh van Cantzler und Raden [te] publiceren dat een ygelick die thynts, rijstvoe[der] und roeckhoendeenr als herengelt schuldich waren dat die selve solden betalen, als anders op het hoechste geexecuteert worden 1590.

Den ersamen voersichtigen ende fromen burgemeistern schepenen ende raedt der stadt Elborch, onssen goeden vrunden.


Nummer 9

[Eer]same wijse voersichtige gunstige guede nabuyren ende frun[den]. Uuyt inliggende copie hebben u eersamen te vernehmen wes bij de aenwesende jonckeren ende magistraet der stadt Arnhem [...] t gericht van Veluwen is geresolveert, ende die heren Rhaeden volgent aen ons hebben overgesonden omme dese saecke [...] u eersamen ende den jonckeren aldaer woenende toe gelangen. Und sullen derhalven u e ersamen niet verholden, dat wij dese saecke met die alhier aenwesende jonckeren gecommuniceert hebbende, wij well guedt vynden, dat iet gericht op Veluwen geholden mochte worden, dan sollen vuer all noedich achten, datmen sich van wegen die beswaernissen die daeruyt to verwachten staen, vuer eerst met gemeen advis van ritterschap ende stedegesandten vergeleecken hadde. Als nemlick, off men oeck solde gestaden, dat der schuldenaer offte verweerder, niets erleggende die binnenjaersche pacht offte verschenen renthe, vant verjaerde solde dach op sijn vuerspraeck moegen nehmen. Item hoe datmen met die executie ende lijten der panden procederen solde off niet dieselve solange optes verweerders schade ende bate solden moeten wesen tot ent sij inden steden gebracht ende gelevert weren. Item hoe datment holden solde mitten guederen die ledich ende ongebruyck sijndt gebleven, off die creditoeren evenwell oere renthen daeruht manen, offte met recht solden eijschen moegen. Item waerinne ende hoe veer dat die huyssluiden ende schuldenaers oere vernoidt sijnnigen solden genieten moegen. Item also der drost sijn bancke solde moeten spannen in offte vuer den steden

9.2
daer onder die dorperen van des for[...] sulcx die goene die int ampt van Bo[...] mit recht to spreecken hadden van hier bi[...] moeten compareren, en de die van Arnhem in anderen ampt[en] wederom alhier offte elders, twelck dan [.]tgroet ge[..] solde gescheen moeten, will oeck noedich sijn to adviseren wat daerinne an bequaermsten sij vuer to nehmen [...]. Lastlick solden wij vuer deser tijt oeck gantz geschelick achten, dat men idt gericht inden steden solde holden, dan solden voel bequamer ende min geschelick achten, datter vuer den steden geholden mochte worden. Edoch will vur[..] all noedich sijn dese voirsseide beswaernissen op eenen quartiersdach bij gemeen advis van ritterschap ende stedegesandten, vuer eerst affgedaen worden, daermit dat alle vergefflicke costen vermijdet, ende dat idt gericht oeck ordentlick geholden, ende niet onfruchtbaerlick werderom mocht affgaen, twelck wij dan uwer eersamen gueder meinonge niet hebben sullen verholden, die wij hiermede (mits hierop een toeverlatich andtwordt bij brengeren deses verwachtende) den Almechtigen in sijnen godtlichen schutz doen bevelen. Datum den 27en february anno etc. tnegentich.

Burgermeisteren schepenen ende rhaedt der stadt Harderwijck.


Nummer 10

Copia copia.

[De] aenwesende jonckeren und die magistraet der stadt Arnhem, gesien het schrijvens der ersamen van Harderwijck aen die heren Rhaeden des furstendoms Gelre und graffschaps Sutphen gedaen und [oir] lieden und ersamen om daerop to adviseren, toe handen gestelt betreffendt het gericht van Veluwen, vynden guedt dat tselve gericht inder steden gehalden worde, van binnen jaersche renthen und pachten und van schaden ende schult. Doch bij provisie und sonder der platten landen und yemandts anders prejuditie, welverstaende dat den heren Rhaeden believe to schrijven aen den drost van Veluwen, umb hierop met der ritterschap ten plattenlande to beraetschlagen und volgents van sijn und oir lieden bedencken to andtworde n. Dat oeck gedachte heren Rhaeden den ersamen van Harderwijck wallen rescriberen, dese saecken mede ter gelangen an die van Hattem und Elburch sampt den jonckeren aldaer woenende und die Raeden van oire und derselver meynongh to verstandigen, umb alsoe met eenhelligen consent in die saecken gedaen to worden nae behoir. Den 19e february CXc. (Onderstondt) ter ordonnantie derselver. (Onderteycken) P.Verstegen secret aris. (Noch leger stondt) Nae collatie accordeert dese copie met sijn originaell orkondt mij W. Sluijsken.


Nummer 11

Erentfeste wallgunstighe [ende] [ge]beedende heeren. Ick hebbe gisteren u eersamen breff untfanghen ende dem intholt verstaen van weeghen der husluden van Dorspick. So ist datt een grote rume tit utgheseelt ghevest is als ock mijn eeghen lant pacht bienen hebbe dar laeten in holden ende van sijnnent weghen desse penninghen weer tho untfanghen, ende derhalleven dem untfanghene Coenert Nagghen de ick niett en twijvele de vorseide penninghen meren deell untfanghen tho hebben verscheyden maell versocht um mijn betaelinghe tho hebben dar ick niet van hebbe konnen becoemen dan worden also dat mij niet langher gheleeghen is tho wachten dan se tho executeren follegens mijnne comissie desses haeves vermits melt Nagghe vorseid niet en se ten ende tho coemen. Neettemyn byn ick gheneghen mijn heeren the ghefall hor luden feerthin daeghen van und an utt stellinghe tho gheven ende langher niet ende beghere

11.2
dat u eersamen gunstelick gheleve hor luden tho vermaenen, dar se mij up sullick tit betaelen up dat dar als dan ghene moeyte ende uncosten up en gheschee de ick van hartten ock gherne ghemydelt seeghe alst weesen kon etc.

Ick sicke u eersamen ock hir bij gaende tho de ordenancie van de schipperen folleghens u eersamen versoeck solde aleer ghescheet hebben hadde de secretarius sullicks bij konnen brenghen. Hir met wyll ick u eersamen in schutts des Almachtighen befeelen. Datum ilent in Hardervick a nno 90 dem 7 martz.

U eersamen goetwyllicher frundtt.


Nummer 12

Erntfeste, wijse, voorsieninge heeren.

Wij hebben uwer eersamen bij desen tot dienste vanden lande wel willen versoucken ende nyettemin vermanen, de compaignye van capitein Jan de Gijsselaer, van een bequaem schip ende eenige vuirs, te willen voorsien.

Daermede deselve compaignye getransporteert sal mogen worden tot binnen Willemstadt. Waervan uwer eersamen behoorlijck contentement ende betalinge gedaen sal worden daer tselve behooren sal.

Hier mede

erentfeste, wijse, voorsieninge heeren, onser God zij met u. Gescreven in den Hage den 8en marty 1590.

Ter ordonnancie van gecommitteerde Raden van den Staten van Hollandt.

Get. onleesbaar, 1590.


Nummer 13

Erzame und vurzichtige bezonders goede vrunden. Alzo u erssamen in date den twintichsten verlopenes maents marty aen ons geschreven willich to zijn XX off XXV reuter vasn den ritmeister Pierre de Vosijn intonhemen op alzulcken conditien als die van Harderwick. Nu ist aen dem dat die van Harderwick die halve vaene presentieren inne to nhemen, onder conditie dat die reuter met etlicke peerden des daeges omtrent und om die (doorh.: zelve) stadt solden cracht halden, des solden zij wederom van die nachtwake bevrijet zijn, daerop wij met den ritmeister Vosijn gespraecken, die zulx te doen willich is met presentatie sich in aller goeder corespondens und eenicheyt met u erssamen und derselver burgerschap te zullen halden, als oick dat hij niet meer als dartich und eenunddartich peerden binnen Elburch sal legen, so dat wij verhaepen u ersamen zullen hierinne gheen swaricheyt maecken und ons reschribieren de reuter daerop te zullen aldaer doen kommen. Met bevelch des Almachtigen. Geschreven Arnhem den vierden aprilis XVc negentich.

Die Raeden des furstendombs Gelder und graeffschaps Zutphen,

W. Sluijsken.


Nummer 14

Erzame und vursichtige bezonders goede vrunden. Die richter van het Oldebroeck Segewalt ten Herenhaeff beclaget sich aen ons aver den dat u erss amen stadtdiender Derck Jacobssen und een borger hopman genoempt Brandt van Erller, geassistiert sijnde met verscheyden burgeren van der Elburch, sich in decembris naestleden hebben gelusten laeten eenen huysman zijnes aenbevalenen ampts, Heyman Bernssen genaempt, uut des herenbanden (daerinne hij van wegen zijner schuldiger contributon penningen, und anderen moet will was geset) met gewalt te ontledigen. Als insgelicken aver dem, dat eyner genoempt Herman Lubberssen oick zijnes ampts gewezen onderdaen ende alnu van wegen verweygerongh van vier maenden contributie to betalen, daer uut geweken, und binnen Elburch zijn woenongh genaemen, hem baven die vursseide verweygerongh dreicht doet te staen ende verzoeckende hierinne van ons alzo verzien te worden als wij nae rechte und tot handthavinge der hoicheyt ende gerechticheyt des heeren, und des ampts vursseid dientlick ende noedich bevinden solden. Dwiell ons dan ampts und eets halven hierinne toe remedieren gebuert, und het dan u erssamen noch derzelver dieneren off burgerschap niet betaempt inder heeren hoicheyt eygener gewalzamer daet to gripen, demnae is ons ernst gesinnen und bevelch dat u erssamen sich alzulcker daethandlongh (betreffende die daetlicke relaxata des huysmans Herman Bernssen) hinverner onthalden

14.2
und daervan aen onssen handen geburlicke affe racht doen, laetende den richter vurgenoempt sijn offiecie aver zijnes ampts onderdaenen exercieren, als hij ampts und eets halven verplichtet, doch daer u erssamen ietwes deden bevinden, bij den richter baven recht geattentiert to wesen, dat u erssamen sulckes aen ons sullen gelangen laeten, om nae behoeren gerichtet to worden, sonder dat u erssamen sich teniger tijdt met inbrueck der hoicheyt des heeren sich selffs richten und anderen een quaet exempel gheven, dat insgelicken u erssamen tegens den vurvluchtigen Herman Lubberssen alzo doen verzien, als die geclaegte daet ervordert und in equiteyt bevonden zall worden, und inzonderheyt hem daerher te holden, dat hij zijne schuldighe contributie betaele, und van alle dreigementen und leeste sich onthalden und ons dezes alzoe tot u erssamen verziende, bevelhen wij diezelvighe in schuts des Almachtighen. Geschreven Arnhem den 13en aprilis XVc negentich.

Die Raeden des furstendombs Gelder und graeffschaps Zutphen,

W. Sluijsken.


Nummer 15

Erzaeme und vurzichtige bezonders goede vrunden. Uut inliggende copie autenticq zullen u erssamen verstaen wat opt neuwes bij den heeren Raeden van Staten geresolviert is, betreffende die vaene reuteren vanden ritmeister Pierre de Vosijn. Zoo wij dan die neuwe patenten, beyde gedatiert zijnde den 21en dezes stylo novo den vurgenoemde ritmeister toegesonden. So zullen u erssamen well doen diezelve reuteren achterfolgende het schrijvens van u erssamen intonhemen und taccommodieren, und deze tot ghenen anderen eynde dienende. Bevelhen wij u erssamen hiermede in schuts des Almachtigen. Geschreven Arnhem den 14en aprilis XVc negentich.

Die Raeden des furstendombs Gelder und graeffschaps Zutphen,

W. Sluisken.


Nummer 16

Erzame und vurzichtige bezonders goede vrunden. Deze dient om u erssamen toe verstendigen, dat wij met den alhier wezenden ridderschappen und magistraet op huyden geresolviert zijn eenen landtdach binnen die stadt Tiell to halden, te doen uutschrijven ons op eenige hoichnoetwendige puncten ons bij den heeren Generael Staeten aengeschreven und meer anderen geresolviert te worden. Dan dwiell wij gern u erssamen als oick aller anderer steden und der aldaer woenende ritterschappen meynonge ierst begeren to verstaen, offmen die ridderschappen opten platten lande sittende und alzo ten beyden zijden haldende sal verschrijven off niet, thomeer dwiel zulcke neutrale perzonen in anderen provintien niet verschreven worden. Als oick dwiell het bij den heeren Generael Staten geresolviert is, dat men zulcke perzonen tot ghenen bijkomsten behoert to verschrijven. Sullen daerom u erssamen wall doen deze zaecke met die aldaer tegenwoerdich sijnde jonckeren te communicieren, und ons daer op derzelver meynonge so balde moegelick (doorh.: te) rescribieren und daer u erssamen met den jonckeren aldaer resolvierden, dat men die neutralisten verbij solde schrijden ons in zulcken vall

16.2
die jonckeren die in u erssamen stadt woenen und van olts verschreven zijn naemhafftich to vermelden, want wij gern den landtdach zo balde moegelick wolden uutschrijven laten om binnen die stadt van Tiell gehalden to worden. Wij schrijven gelicke meymongh aenden anderen steden, und deze to ghenen anderen sijne dienende bevelhen wij u erssamen in schuts des Almachtigen. Geschreven Arnhem den den 14en aprilis XVc negentich.

Die Raeden des furstendombs Gelder und graeffschaps Zutphen,

W. Sluijsken.

16.3.
[Quartiersdach] verschrijvinge toe Tiel. Wordt oock versocht be[...] off men den jonckeren onder contributie geseten oock op den landtdach verschrijven sall -- 1590.

Den erzamen und vurzichtigen burgermeesteren schepenen ende raedt der stasdt Elburch onzen bezonders goeden vrunden.


Nummer 17

Copie.

Edle erentfeste hoochgeleerde und wijse zeer lieve bezondere. Wij hebben twe uwer lieden missiven, een van den achten ende dander vanden 10en deser op gisteren wel ontfangen, ende belangende die vanden achten daerbij u lieden hebben overgesonden copie vandie missive vanden magistraet van Harderwick ende extract uut zeckere missive, hebben mit verwonderinge daeruut verstaen dat die resolutien te voerens genaemen om die compangnie reutteren van Voisin binnen Harderweick ende Elburch te verdeillen, verandert zolde zijn ende dat die reutterenn elders tdaer sij beter dienst als aldaer tot Harderwick doen conden gebruikt zouden worden zoe wij daervan gants nyet weten, noch bij onsen, noch der heren Generaele Staten resolutie boecken (dye wij te dier fine hebben doen deursien ende visitieren) int minste daervan nyet en vernemen, maer ter contrarie hadden nyet anders gemeynt, off alsulcke resolutie zoude achterfolgende onze avergesondene patenten, ende tgeene zo bij ons zelven als onst den herenn gedeputierden uut desen Raede tUttrecht geweest zijnde verscheyden gelicke is geschreven al geeffectuier[t] geweest zijn. Ende zoe wij nu bij u lieden schrijvens anders vernemen ende wij gelicke wael die reutteren binnen der voirsseide twe steden ten hoochsten noodich achten als daerdeur des viants excursien ende knevelerijen op straten ende wegen merckelicken belet connen worden soe seinden wij u lieden daertoe bij desen weder aver nyeuwe patenten. Met ernstigen versoecke dat dezelve deur [..] positie van haere authotiteit de eyntlicke versieninge doen dat dien volgende die reutteren vertrucken ende inden voirsseide twe steden ondergebracht werden muegen zonder daerin eenich vorder dilay ofte vertrek te laten vallen uut u lieden missive vanden 10en deser ende dese nyet dienende tot anderen fine willen wij hiermede edle erentfeste hoochgeleerde ende wijse zeer lieve bezondere vel indie protectie des alderhoochsten bevaelen hebben. Uut tGravenhaege den 21en aprilis 1590.

Was geparagrafiert hern Domna; onder stondt; ter ordonnantie vanden Raede van Staten der vereenichde Nederlanden ende was onderteickent G. van Zuijlen, dat opschrifft was dese: edle erentfeste hoochgeleerde ersame und wijse zeer lieve bezondere die Raedenn des furstendumbs Gelder ende graffschaps Zutphen.

Dese [.... onleesbaar ....]


Nummer 18

Erentfeste erzaeme und vurzichtige bezonders goede vrunden. Deze dient om u erssamen to verstendigen, dat wij met den alhier wezenden ridderschappen und magistraet op huyden geresolviert zijn eenen landtdach binnen die stadt Tiell to halden, te doen uutschrijven om op eenige hochnoetwendighe puncten ons bij den heeren Generaell Staten aengeschreven und meer anderen geresolviert to worden. Dan dwiell wij gern u erssamen als oick aller anderer steden und der aldaer wonende ridderschappen meynonge eerst begeren to verstaen offmen die ridderschappen opten platten landen sittende und alzoe tenbeyden zijden haldende sall verschrijven off niet. Ehemeer dwiell zulcke neutrale personen in anderen provintien niet verschreven warden, als oick dwiell het bij den heeren Generaell Staten geresolviert is dat men sulcke personen tot ghenen bijkomsten behoert to verschrijven, sullen daerom u erssamen well doen deze saecke met die aldaer tegenwoirdig zijnde jonckeren te communicieren, und ons daerop derzelver meynonge zo balde moegelick rescribieren und daer u erssamen met den jonckeren aldaer resolvierden, dat men die neutralisten verbij solde schrijden ons in zulcken vall die jonckeren die in u erssamen stadt wonen und van olts verschreven zijn

18.2
naemhafftich to vermelden want wij gern den landtdach so balde moegelick wolden uutschrijven laeten, om binnen die stadt van Tiell gehalden to worden. Wij schrijven gelicke meynonghe als baven aenden anderen steden und deze tot ghenen anderen fine dienende bevelhen wij u erssamen in schuts des Almachtigen. Geschreven Arnhem den 14en aprilis XVc negentich.

die Raeden des furstendombs Gelder ende graeffschaps Zutphen.

W. Sluijsken.

18.3
Paket, waar in van A- -N.

Den erzamen und vursichtigen burgermeesteren schepenen ende raedt der stadt Hatten onzen bezonders goeden vrunden, Hattem.


Nummer 19

Ersame wijsen voirsichtige gunstige guede nabuyren ende frunden. Alsoe die heren Rhaeden vuerhebbens synnen, eenen gemeenen landtdach ter aller eerster gelegentheit binnen Tyell uuytoschrijven, und averst vuer eerst begeren to weten der jonckeren ende deser steden advis, op seeckere fuergevallene gravamina, daerinne sich oer eersamen sampt ritterschap ende magistraet der stadt Arnhem, niet hebben konnen vergelijcken, gelijck dan sulckes oer eersamen aen ons gedaene schrijvent medebrengt, ende die alhier bijgaende missive aen u eersamen ongetwijvelt ferner sall uuytfuyhren, hebben wij noedich geacht, dat wij onse resolutie ende guedtbeduncken eenhellichlick daerop nehmen, ende aen oer eersamen overschrijven solden, und daermit sulckes met der ersamen van Hattem minste gefahr costen ende moeyte gescheen mochte, hebben wij oer eersamen aengeschreven, dat tegens naestcoemende manendach, des daeges nae paeschen vuer den middach onse gecommitteerde nebens die alhier aenwesende ritterschap binnen u eersamen stadt erschijnen solden, waervan wij u e ersamen bij desen well hebben willen adverteren die wij hiermede den Almechtien in sijnen godtlicken schutz bevelen. Datum den 16 aprilis anno 1590.

Burgermeesteren schepenen ende rhaed der stadt Harderwijck,

Brinck .

19.2
Bijkomsten binnen Elburch beraemt om advys ten landtdage dienende over te schrijven - - 1590.

Den ersamen wijsen ende voirsichtigen burgemeesteren schepenen ende rhaedt der stadt Elburch unsern gunstigen goeden nabuyren ende frunden.


Nummer 20

Ersame wijse ende voirsichtige gunstige guede nabuyren ende frunden. Also wij seeckere advertencie gecregen, dat ter voele soldaten uuyt verscheyden vendelen binnen Sutphen ende noch twe vahne ruyteren ende twe vendelen knechten binnen Deventer ingecoemen, ende dat daervan die eene halve vahne binnen Sutphen voerts vertrocken solde sijn. Und dit allet onder een schijn offte decxell (gelijck der viandt doet verspreyden) dat hopman Lokema als morgen den dach een kynderbier sall geven binnen die stadt van Sutphen, allwaer dat dan grave Harman, die crijchoevericheit uuyt Deventer mede sall bijkhaemen allet welcke niet en is sonder groete presumptie van eenige aanslaagen die der viandt op handen mochte hebben. So hebben wij niet konnen underlaten u eersamen bij desen daervan to adverteren, omme des to beter guede wacht en de toeversicht to draegen, begeren mede dat u eersamen anden ersamen van Hattem gelijcke advertencie hiervan doen willen ende dese toe goeven anderensins dienende, doen u eersamen hiermede dem Almechtigen in sijnen godtlicken schutz bevelen, datu m den 18e aprilis anno etc. 90.

Burgermeesteren schepenen ende rhaedt der stadt Harderwijck.

20.2
Toeversicht te nemen op des vijants voernemen -- 1590.

Den ersamen wijsen ende voirsichtigen burgermeesteren schepenen ende rhaedt der stadt Elburch unsern gunstigen guden nabuyren en de frunden.


Nummer 21

Ersame wijse ende voirsichtige gunstige guede nabuyren ende frunden. U eersamen schrijvent is ons bij brengeren deses behandet, dieselve daerop uwe antwoordt vuegende, als dat die dre schuyten bijden convoyen verleden nacht alhier aengebrocht synnen avermits dieselve buitendijcks ant vuerlandt, ende onversloeten tot sessen toe bevonden sijndt, sulcx dat der viandt dieselve lichtelick ende so well als sij hadde konnen mitnehmen ende tot stroeperien opter die gebruycken, twelck wij u eersamen tot versochten andtwoordt niet hebben sullen verholden, met begeerte u eersamen willen ons die verkalen vanden jungste aldaer geholdenene bijeenkhompste voerts oever senden, twelck verwachtende. Doen u eersamen hiermede dem Almechtigen in sijnen godtlicken schutz bevelen. Datum den 23e aprilis anno XVc tnegentich.

Burgermeesteren schepenen ende rhaedt der stadt Harderwijck.


Nummer 22

Ersame wijse ende voirsichtige gunstige guede nabuyren ende frunden. Dese sall alleene dyenen om u eersamen te adverteren, dat der rittmeester Pierre de Veysen, dese morgen alhier is angecoemen sijnde, omme met sijn halve vahne ruyteren volgen de sijn patent alhier garnison to holden, wij willich sijnen, d voirsseide halve vahne anstondts alhier intonehmen, ende t accomodieren, begonnen u eersamen willen onbeswaert sijn, die ander helffte oeck aldaer van gelijken intonehmen. Mits bevelonge des Almechtige n. Datum den 34e aprilis anno 1590.

Burgermeesteren schepenen ende rhaedt der stadt Harderwijck.

22.2
Ruyteren in te nemen- - 1590.

Den ersamen wijsen ende voirsichtigen burgermeesteren schepenen ende rhaedt der stadt Elburch, unseren gunstigen gueden nabuyren ende frunden.


Nummer 23

Ersame wijse ende voirsichtige gunstige guede nabuyren ende frunden. Alsoe ons capiteyn Olthoff hefft to kennen gegeven dat u e ersamen sich weygerich maecken int onderbrengen van soeven offte acht soldaten avermits dieselve niet to gelijcke met die anderen aldaer synnen angecoemen, ende uuyt quade suspicie als off die voirsseide soldaten op onse versouck vanden hopman weerom derwaerts gesonden, hebben wij niet sullen naelaten u eersamen mits desen to adverteren, dat wij die hondert soldaten, vermoege die ontfangene patent van sijn excellencie ende den heren Rhaeden van Staten alhier ten vollen ondergebracht ende geaccomomodeert hebben, und dat oeck die voiesseide soldaten niet op onse versouck synnen naegesonde n den dat dieselve vorsende mit mehr anderen uyt deser stadt getoegen naer den viandt dwelcke sich vuer deser stadt int velt hadde sihen laten, dieselvige niet so geringe sijnnen wedergecoemen, offt die ander soldaten synen albereets to schepe geweest ende dat sijover sulcx des anderen daeges hebben volgen moeten ende dese tot geen anderen fine dienende, doen u e ersamen hiermede in schutz des Almechtigen bevelen, datum den 26e aprilis anno 1590.

Burgermeesteren schepenen ende rhaedt der stadt Harderwijck.

23.2
Soldaten in to nemen doch wat reden -- 1590.

Den ersamen wijsen ende voirsichtigen burgermeesteren schepenen ende rhaedt der stadt Elburch, unsen gunstigen goedennabuyren ende frunden.


Nummer 24

Copia.

Edle erentfeste ersame (doorh.: wijse) und vursichtige bezonders goede vrunden. Wij hebben het schrijvens twelck u lieden und ersamen aen ons uuth Elburgh in date den 21en deses gedaen opten 27en deselelven ontfangen und tselvige der aenwesender ritterschafftt und magistraett alhyr voergelesen und gecommunicert hebbende vuegen wij u lieden ende ersamen midt derzelver ritterschaftt und magistrats advys, hiermede vuer andtwordt, datt die steden der anderer quartieren und die daerbinnen woenende ritterschafftt, eenes gefuelens midt u lieden und ersamen sijnn, int verbij schrijden der op ten platten landen sittender ritterschafftt. Soe datt wij in die verschrivongh ten landtdage daermede gelijckhendtt sullen halden, und sulcks sonder prejuditie ofte naedeell eener yderer gerechtigheitt. Und zoe den van Tyll opten lesten gehaldenen landtdagh belaeftt is worden, datt men den daernaest volgenden landtdach bynnen Tyell zolde halden. Soe weeten wij daerinne der landtschaps meynonghe niett the veranderen opten welcken landtdach men op die midlen zall moeten beraedtslagen daer der heer cantzeler, Gelder mede Brienen, oire legation galdt zeckerlich becommen moegen, und eer end befuerendsdatt opten landtdach, daerthoe noetdurftige midlen bedacht zullen wesen, zoe laet men het zoe lange daerbij berusten, tott datt Brienen voirgenoemd selffs opten landtdach erschijne, mede nae gedaenen rapport, op dezelve midlen helpe beraedtslagenn und resolviren.

Watt die verlatunghe van Brienen antrefftt, sulcx laetmen verblijven bij, tgheenich wij vuer weinich

24.2
dagen midt advys als baven, gemelten Brienen selffs aengeschreven.

Verner datt u lieden und ersamen schrijven van vuergedachte van Brienen, versocht te worden, off der landtschaffts meynongh zolte zijn, den heren Raeden van Staeten, ten averstaen der gecommitterden deses quartiers, the authorizeren om mit die majesteit van Engellantt van wegen des secours af tho handelen. Daerop sullen wij u lieden ende ersamen nyett verhalden datt ons daervan alnoch geen schrijvens vanden heren Staeten Generall angecommen, soe dattmen vergeeffs achtet daerop te letten, ofte te andtworden, zoe wij die landtschaftt nyet representiren kunnen, daer averst Brienen, daer van een bezonder bevelch vanden heren Generall Staeten muchte becoemen hebben, sulcx begeert men ons toegesonden the worden om naerder daerop te lettenn.

Want u lieden end ersamen zullen bij sich selffs befinden datt ditt een saeke van Staten sij, daerop bij den heren Generall Staten erstelick gedeliberertt moett worden. Uns is woll bij den heren Generaell Staten anlangende die continuation, ofte veranderongh der der heren Raeden van Staten, dan niett van die verset engelsche handelongh, op wilche continuation dan oick als oick die instructie end gewise betalonghe derselven und daerbeneffens optt punct des stadthalders opten anstaenden landtdagh, geresolvirt zall moeten worden.

Alzoe u lieden und ersamen oick verner melden vandie haldunghe der gerichteren op Veluwen, und van die onwillicheidt der huisluyden in betalongh oerer scholtt. Als verner datt sick ettelike ampteren verweigeren int uut-

24.3.
setten der contributions pennonghe, den afscheidt des jungste quartiersdach te achtervolgen. Midt versoek datt wij soe voell het irste angaett u lieden und ersamen ons gevoelen zolden averschriven, und belangende het tweede, datt wij die onwillige ampteren daerthoe solden helden des quartiers afscheidtt the achtervolgen, daerop kunnen wij u lieden und ersamen allet midt advys als verseid niet verhalden datt die beide punctten nergent beter sullen dienen om afgehandeltt te worden, dan opten landtdach voerseid alwaer die vorseide ritterschap und steden deses quartiers sich alsdan apart hierop sullen kunnen beraedtslagen als tott den meesten mitz zoe wall der steden ingesettenen, als onderdaenen ten platten lande woenende (doch in alles den landbrieve und alten gebruik ende insonderheit die hoicheidt des gerenn onafbreullich) zall befinden worden te behoeren und hirmede beveelen wij u lieden und ersamen den Almechtigen. Geschreven Arnhem den 27en aprilis XVc tnegentich.

Onder stondt geschreven; die Raeden des furstendombs Gelder und graefschaps Zutphen. Noch leeger stondt; W. Sluysken und in margine stondt; post date. Wij verlaten ons datt u lieden und ersamen sich selfs gefallen sullen laeten damidt wij tott uuthschrivongh des landtdages procediren moegen. Die opschrift was; den edlen erentfesten ersame und vursichtigen die ritterschappen binnen die steden Harderwijk, Hattem und Elburch woenende sampt burgermeisteren schepenen und raeden derselver steden unsern besonders goeden vrunden.

Nae collatie is dese bij mij hironder benoembte der stadt Hattem secret [...]accordierende befenden oirkonde mijnes nhamens onderschrivongh,

Johannez Vos, secretaris.

24.4
Ridderschap op den platten lande sittende solde men niet verschrijven. Was belooft een landtdach binnen Tiel te holden, voirt poincten op een landtdach dienende. 1590.


Nummer 25

Eersame wijse ende voorsichtighe gunstighe guede nabuyren ende frunden. Wij hadden niet verhoopt u eersamen sich int onderbrengen van den acht soldaten soo weigerich gemaeckt solden hebben, ten ansien wij alhier indie veertich ruiteren geaccommodeert, daer u eersamen mher ongeferlick twintich ruiteren aldaer gehadt ende die halve compaignie ruiteren vermuegens oere ontfangen patent binnen u eersamen stadt behoort gelacht te worden, nae dem dat wij vanden soldaten over die hondert ende mher dan onse ontfangene patent mede brengt, alhier hebben ingenomen ende daeronder dat wel vier offte vijffentwintich wijven behalven die kinderen bevonden worden, sulcx dat u eersamen sich mit gene redenen hadden behoiren te beswaren die voirseide acht soldaten aldaer to accommodeeren. Edoch sovern u eersamen die helffte van wijven ende kynderen die onder de compaignie synnen, willen onderbrengen, willen wij ons niet beswaren die voirseide acht soldaten bovens onse gebuerlicke antal alhier inthonemen, ende so vern niet, konnen u eersamen die eene helffte vanden voirseide acht soldaten aldaer onderbrengen, ende ons die andere helffte alhier thoe schicken, ende die ruiteren wederkomende sullen wij niet onderlaten u eersamen die helffte vanden ruiteren ende wijven, vermoegens onse ontfangen patent, wederom tho te schicken, daermit wij nu bij tweigeren omt accommoderen vanden soldaten geen onlust vanden magistraet der stadt Amsterdam, die welcke ons ende u eersamen dese compaignie voer een tijt geleent, toe verwachten en hebben. Mits bevelinghe des Almachtigen. Datum den 29en aprilis anno 1590.

Burgermeesteren schepenen ende raidt der stadt Harderwijk.

Brinck .

25.2
Recht soldaten te logieren discutabel - - 1590.

Den ersamen wijsen ende voirsichtigen burgermeesteren schepenen ende rhaedt der stadt Elburch, unsern gunstighen gueden nabuyren ende frunden.


Nummer 26

Die Raeden van State der vereenichde Nederlanden.

Ersaeme lieve besondere. Alzoo tot d[ienste] vanden lande goet gevonden es de compaignie vanden hopman Wijnbergen vandaer te doen vertrecken naer Hattem unde den lieutenant van capitein Olthoff met hondert soldaten wederomme in zijne plaetze te schicken, vereijs[t] de zake soe grooten haest dat daerin egeen ander advys oft dispositie can verbeyt werden. Soe is hiermede ons versoeck ende ernstich begeren, ghijluyden wilt egeen zwaricheyt maken, tzelve alsoe te laten geschieden [ende] de voorgenoemde hondert soldaten van Olthoff in plaetze vanden comp aignie des voorseide Wijnbergen t ontfangen ende behoorlick accommoderen, als wij ons tot u lieden gantzlick willen verlaten. Ende dezelve hiermede eersaeme lieven besondere Gode bevelen. In den Haghe den eersten may 1590 [...].

Ter ordonnantie vanden Raet van State,

Jan Zuijlen, 1590.


Nummer 27

Ersame wijse ende voirsichtige gunstige guede nabuyren ende frunden. Dese sall alleene dyenen om u eersamen to adverteren dat die twe gedeputeerden uuyt die ritterschap, nebens Johan van Goltsteyn, die wij uuyt onsen middell daerto genomineert, vuernehmens synnen tegens naestcoemende dynsdach tegens den middach binnen die stadt Campen ten huyse van Albert Russing to erschijnen, om die twistige saecke tuschen die magistraet der stadt Hattem sampt den scholtus aldaer, sovern moegelick inder frundtlickheit hin to leggen, diewijle die heren Rhaeden ons gereserbeert, dat oer eersamen hier inne geene consente aen ende daermede vredich synnen, wijderen inholts oer eersamen missive, und begheren derhalven, dat u eersamen oeck eenige gedeputeerten uuyt oeren middell ten dage voirseid aldaer tot Campen willen erschijnen laten ende den ersamen van Hattem sampt den scholtus aldaer van gelijcke hiervan adverteren, omme sich hiertoe gereedt to holden, mits bevelonge des Almechtigen. Datum den 2e may anno 1590.

Burgermeesteren schepenen ende rhaedt der stadt Harderwijck.

27.2
Twist tusschen de magistraet van Hattem en den scholtus henteleggen anno 1590.

Den ersamen wijsen ende voirsichtigen burgermeesteren schepenen ende rgaedt der stadt Elburch, unsen gunstigen goeden nabuyren ende frunden.


Nummer 28

Erntfeste ersame wijse vuersichtige hern ende gude vrunden, also ick desen dach uuth Hollandt thoe Campen nagekomen sij, unde aldaer angewesst de gedeputyrden van Harderwijck, Elburch ende anderen, waervan ick sulcken brief bekoemen, dat ick strax na Hatthem in mijn garnison sal moeten begeven, hoewall ick van meynunge wass mij dat selvigen dages thoe der Elburch thoe vervughen, unde so mir den hern als mit die burgeren oder creditoren alle saecken richticht ende claer te maecken, het welcke ick dannoch kortelicks vuerhebbens sij te doene, unde sulcken lijeflicken afscheydt thoeve nemen als wij angevangen hebben etc.

Wass anlanget mijnen gevangene monnicktwkrijvel nyet u erssamen mij denselvigen (dwyle sij mijn gevangene iss) weeder velgen laten ofte so de selvige hern gelyven te verburghen, mij uut alsulcke penningen (als hij in vererherunge verterunge ende onkosten vervallen iss te responderen unde volderen want mijness rechtens mij nymant in mijn recht behort te prejudiren ende wat anlangt mijne spitz broeders ende partlyk geraedt daer te leggen, so aber eenige burger sich dairhan halden ende genuegen willen laten gevende hore handt ende quitancy dairvan sall hair den monnick gerne laten mitz wij (doorh.: onleesb.) ende mijne soldaten dairvan quyterende, mits empfelunge den Almechtigen. Ylens Hathem de 1e may [ .... ]

U ersamen dynstwillige, Johan van Wijnberghen.


Nummer 29

Edele erentfeste achtbare und seer discrete greitgunstige heeren und goede frunden, uwe schrijvens ande heeren Raden heb ick bij laste van mijnen hopman overgegeven, und dair beneffens een resolut scriftlick andtwoirt begeert hoe dat met die assingnatie up die vanden Elburch sprekende eigentlick wesen solte, dan den hopman tot nootwendigen onderhalt zijne soldaten die pennyngen ut hebben moeste, heb ick daer up voir artwoirt scriftelick becommen, dat huere ende gegevene pattente van executier op die vanden Elburch mij niet veranderen en kunnen, und dat ick den inholt van dien verfolgen solde. Eer dan den hopman dannoch met eenige rigeur van executie procederen solde, heeft mij belast uwe eersamen bij desen inder guede te versuycken met frundtlick begeer dat uwe eersamen totter betalinge willen schicken, und mij bij desen scrijven waer und up welcken tijt uwe eersamen die IIIc LXXXIII gulden VIII stuver besteken willen, entweder binnen Arnhem ofte Amsterdam, und wair toe ick mij eigentlick hebbe te verlaten, dan langer to beijden, und die zaecke om te dryven is den hopman niet gelegen, dit hebbe ick u eersame lieden uutsunderlingher guetter gunste und overfloet noch willen vermelden, een reselut toeverlatiche scriftelick andtwoirt hier op begeerende, om mij dair naer to richten. U eersame lieden hier mede in schutz des Alderhoichsten entphelende. Datum (doorh.: Do) Arnhem ten huise van Jan van Ratinge inde paen desen 21e may stilo vetery anno 1590.

U eersame lieden diensbereyder,

Jacques van Oye, scrijver van hopman S[...].

Ich bidde u eersamen Coenraet Nagge te induceren tot betalinge van wegen tampt Doirnspijck die belooft hadde over achtien dagen 260 (290) guldens te zenden, VX penningen van anderbarff geexecuteert to werden, und blijckende bij obligatie bijde burgem eesters Ernst Reeffs, und Greve onderteeckent tot de executie to handthaven, und dair en is niet meer gesonden als 59 gulden, zo datter apparentie is van vurder executie.

Den raedsheer rappelle heeft mij gesaxht dat u eersame lieden onboedich waert om te betalen.

Edele wijse erntfeste zeer discrete heeren burgmeesters scepernen end raedt der stadt Elburch mijne gebiedende heeren.

Den bode zijnen loon


Nummer 30

Erentfeste wijse voersichtige insonders gunstige guede vrunden. Het hebben ons, onse burgeren ende principalick onse mederaedsfrundt die G. Reiner Gansneb genant Tengnagel van wegen sijns zaligen broders nagelaten weduwe ende kynderen toe kennen gegeven welcker gestelt die rentmeister Bentinck onderstaen heft, zekere herenthins (gaende uth het arve Schotenbrugge to Wessinge in den ampte van Dornspijck ende lange tijt belmundich (doorh.: liggende) gelegen hebbende) toe executoren uth zeker landt toe Oestenwolde gelegen, twelck ommers alsoe nyet en behoert, daer desfals ghien ordonancie van ridderschap ende steden des furstendoms Gelre opgericht is. Begeren demnae gantz vrundtlick u eersame wijsen willen gedachten rentmeister daerhen inden besten berichten dat hij van alsulcke ongeboerlick voernemens affsien, die geexecuteerde beesten costeloes ende schadeloos restituere ende sich hen vorder van sulx ontholde, ter tijt toe, dat bij ridderschap ende steden anders daerinne geordineert sal moegen worden. Wanneer sich

30.1
burgeren als dan geerne worden regulieren ende daertoe sie sich oick mitz desen willen gepresentiert ende gereferiert hebben endhoe oick wij ons des alsoe versyn begeren nyet to min hierop u eersame wijsen schriftlick toeverlatich antwoort, twelck wij steetz geerne verschulden worden, mit bevelinge des Almechtigen. Datum den 22 may anno 1590.

U eersame wijsen guetgunstighen burgermeesteren schepenen ende raidt der stadt Campen.

30.2
Herengeldt van Doerspijcker guet solde op Oostewolder landt geexecuteert worden, twelck verhuet begert wordt, 1590.

Den erentfeste wijsen ende voersichtige heren burgermeysteren scepenen ende raedt der stadt Elburch onsen grootgunstigen vrunden.


Nummer 31

Erntfeste ersame wijse vursichtige heren und gude vrunden. Ick kan u eersamen unvermeldet nyet laten dat desen middach mij ende dem regimente mit gewalt ontlopen iss. Joncker Hanss van Barder, die welcke sich in vuelen puncten ende articulen vergrepen unde vergeten heft. Iss derhalven mijn fruntlick unde dyenstlick begerendt u eersamen die justicy ter erhen, ende mij te gevalle gemelten Hanss van Barder (so fern he sich in uwer eersamen stadt begeven muchte) apprehendiren laten, ofte so het u eersamen guedt vynden, mijner provost duer u eersamen dynere assistiren (doorh.: dat) (dwyle mijne compagnie nyet dair iss) dat hij des selvigen machtich iss, hyer an werden u e ersamen Godt ende die Justicy erhe doren ende mij also tot u eersamen verlatende will ick d’selvige im schutz des Almechtigen bevelen. Ylendt Hatthem den 10 juny 90 stilo veteri.

U eersamen dynst ende vruntewillige vrundt,

Johan van Wijnberghen.

So u eersame hern bekoemen werden tselvige wetende sall u eersame alle gelech thoe schrijven, oder personlick koemen berichten.

31.2
Erntfesten ersamen wijsen burgemeesteren schepen und rhaedt der stadt Elburch mijnen gunstigen hern ende gute vrunden.


Nummer 32

Erzaeme und vurzichtige bezonders goede vrunden. Alzoe die gelegenheyt dezer tegenwoirdiger tijt und die gestaltenisse dezer landtschaftt ervordert dat een gemeyn landtdach uutgeschreven werde, om daerop die noedurftt und het hoege aenliggen derzelver landtschap geproponiert gedeliberiert und daerop geresolviert to worden. So hebbben wij niet willen naelaeten u ersamen bij dezes to bescheyden, om durch derzelver deputierden op alles volnkommelicken gelast sijnde, opten iersten dach aenstaendes maends july des avonts binnen die stadt Tiell zekerlicken intokommen, de propositie aldaer aentohoren und daerop met die andere verschreven und erschijnender ridderschappen und steden gezanten nae vlijtighe ende noedurfttige erwegonge derzelver to resolvieren als die noedurftt und behaldungh dezer landtschap sal ervorderen, und op dat u ersamen vanden principaell puncten so geproponiert sullen worden wetenheyt moegen hebben und derzelver deputierden deste gevatter erschijnen muegen. So sijn diezelve voornemelick [deze] [....] ons in plaetze des affgestorvenen stadholders eenen neuwen stadtholderte kiesen und op deselven.

Ten tweden die swackheyt des getals der [rueteren] dezer lantschaps to erwegen und [in] plaetze der affgestorvenen anderen te stellen und of derzelver onderholt bedacht to sijn.

Ten darden die reductie van [..]oemell aen die handt to nemen.

Ten vierden om beter ordre op die contributie dezer landtschaps to stellen.

Ten vijfften die sake der abdis van Marienweeert

32.2
to bedencken, und mit welcke midlen die ver[...] koeperen derzelver guederen met reden toe ontsetten ende diezelver met goede ordre te preservieren.

Ten sesten om to resolvieren wan een hoefft ofte andere officier dezer lantschap kompt afftosterven glick dan albereits der richter van Arnhem affgestorven is, wie sulcke offitien sal behoeren toe vergheven und waar und bij wem die co gegeven zal worden.

Ten sevenden woe die burgeren ende ingesetenen der steden tegens oire pechteren verholpen sullen kunnen worden, und met geburlicke midlen tot betaelonge oirer pachten ende renten te geraken aengesien die gerichteren op etliche plaetzen ten platten lande slapen, ende wie die ingebrakene misbrucken geremedieert worden moeghen, und off woll wij wal van wegen wichticheyts deserser zaken genslicken verzien. U ersamen sullen sich hierinne niet verweygeren soe vermaenen, wij dannoch hiermede diezelve u ersamen om sulckes bij verlos derselver stemme te doen, want niet tegenstaende van het uutblijven van u ersamen off derzelver deputierden men glickewall met den erschijnenden ridderschappen und stedengesanten tot geburlicke resolutie sal procedieren und alles vur gearrestiert halden und ter geburlicker execution stellen wat durch den aenwezenden unde erschijnenden

32.3
ridderschappen und stedengesanten vurseid eendrechtelicken veraffscheydet und geresolveert sall worden, met bevelch des Almachtigen. Geschreven Arnhem den 17 juny XVc ende t negentich.

Die cantzler und raden des furstendumbs Gelder ende graeffschaps Zutphen,

W. Sluijsken.


Nummer 33

Eerentfeste, eersame, wijse, voorsichte gunstige nabueren ende vrunden. U eersamen missive is ons op datum den 25 junius behandet waer uuyt wij verstaen u eersamen meinunge, aengaende eenige huisluiden soo uuyt het ampte van Eep doert anbrengen van IJsendorn binnen Deventer gevanckelick buit ingetogen, begeeren wij, dan dat u eersamen daer van den geenigen de u eersamen van meinungen buit op den landtdach te senden (doorh.: daervan) eenige instructie gelieve te doen om sulcx aldaer voor te geven, twelck wij insgelijck oock den onsen doen sullen om den selven daer inne assistentie te doen op dat de vurgenoembde huisluiden als nu gevangen sitten de also van de gevanckenisse gerelaxiert ende vande onkosten gevryet moegen worden. Ende dewyle wij dan alhier binnen onser stadt Harderwijck de soen van Isendorn in arrest hebben van wegen t lorren. Soo ist onse frundtlicke begeeren an u eersamen dat u eersamen gelieve ons te advertieren soo u eersamen yetwes bewust mochte wesen tegens den voornoemde Isendorn streckende, ende voorts de van Hattem schriftelicken te vermanen om insgelijcken te doen. Bevelende hiermede u eersamen in sijn schutz unde scherm Godt almachtich. Datum Harderwijck den 25en juny anno 1590 stilo veteri.

Burgemeesteren schepenen ende raidt der stadt Hardewijck u eersamen nabuiren ende frunden.


Nummer 34

Erentfeste, ersame, wijse, vuersichtige gueden burgemeisteren schepen unde rhaedt. U ersamen missive van den 26 (doorh.: he) deses heb ick ontfangen, verlesen unde daeruth verstaen, dat u eersamen mij dorch gemenen stemmen gedeputeert hebben, om tegens den iersten july desen uuyt geschrevenen lantdach nha Tyll the bereisen, kan u eersamen daerop ter guedtlijcken andtwordt onvermeldet nyet laeten, dat mijn alsoedanige deputation vuer ditmaell onmoegelijcke is, overmydts ick nyet gesont voeths en byn, unde hebbe ettlijcke daegen bynnenshuys geseten, unde byn alnoch nyet well tho voeth, gelijck u eersamen sulckx selffs uuyt Vonck sullen hebben tho vernemen, want ick sulckx anders nyet solde affgeslagen hebben, waer geraetsaem mijnes crachtens datmen uuyt onse middel enen anderen deputierden die het bereissden off datmen onse volmacht onder correctie die van Harderwijck myt gaeve, ick verhoepe aldaer soe Godt will en (doorh.: fe) sondagen avont tho sijn, soe will ick daer wel nha vernemen, soe het die heren guet dochte.

Nieus en is hier nyet bijsunders dan gisteravont hier ener gecoemen is, uuyt het leger vuer Nimmegen, dat en verleden wonsdach de torn dack geschoeten is, men verhoept hier dat het leger balde wert coemen in onse quartier want albereets voele penningen daertho gefourniert sijnt, soe hier alsin die gansche provintie. Der almachtich Godt erentfeste ersame wijse vuersichtige here erholde u eersamen in sijner bescherming. Datum Amersfort desen 27 juny anno 90.

U eersamen dyenstwilliger mede rhaedtsverwant Herman Brinck.


Nummer 35

1590

Wijse erntfesten ende seer discreten heere burghemeesters schepenen der stadt Elburch nae mijn oodtmoedighe erbiedenisse aen uwer eersamen is mijn votmoedighe begheren om uwer eersamen t insinueren en hoe dat mijn man saliger Frederick Boyemer was oeffende caes uwer eersamen wet kennelijck is een renthe van twaelf ghulden t jaers van veertich grooten stuck die welcke mij ende mijn kinderen als nae rechten erffghenamen is competerende, soo is dan mijn ootmoedich bidden dat uwer eersamen ghelieve mij die ende die verloopen jairen te betaelen. Ende soo ick mijns mans reckboeck was oversiende bevondt dat dselve was thien jaeren (doorh.: h) den half (doorh.: was) verloopen sonder daer af eeniche betaelinghe ghehadt te hebben, behalven dat mijn man saliger int jaer 83 heeft door missiven vermaendt den burghemeester Lambrecht Francken betaelinghe van dese renthe, die welcke hen heeft beantwoort hoe dat hij soude vinden tot Arnhem bij den burghemeester Jacob van Ommeren die somme van tweentwintich ghulden in afcortinghe vanden dvoorschreven sommen dwelck alsoo (doorh.: soo) is gheschiet inder voughen datter noch (doorh.: onleesb.) vande voorschreven somme souden resteeren te betaelen acht jaeren ende een halfiaer verloopen renthen, beloopende tsaemen hondert en de twee ghulden, dwelcke mijne eersamen heeren alsoo sullen bevinden ende tselve ook nyet ontkennen. Ende alsoo mijn man saliger Boymer schuldich is dsomme van eenentachtich ghulden aen mijn toncker Torgie van Boicktholt residerende tot Campen soo is mijn hertelijck bidden dat mijn eersamen heeren soude ghelieven soo vele te doen den voorschreven toncker Bockholt

35.2
dvoorschreven eenentachtich ghulden te betaelingh in afcortinghe ende minderinghe vande voornoemde somme, dwelck doende sult als ghetrouwe eersame heeren ende nae het uut[.]- echschen uwes ampts die bedruckte ende bedroefde weduwe ende weesen in haere gherechticheyt voorstaen ende beschermen hier up wachtende uwer eersamen ghoetghunstighe ende vertroostende antwoordt nyet alle up dit pas dan vaerwel uut den Hage den 11e july anno 1590.

Soo uwer eersamen belieft te beantwoorden sult die brieven moghen adresseren inden Hage ten huyse van mijn heer den advocaet Hamel, woonen de int Suydteynde bijde waghens van Delftsvaertweg.

Uwer eersamen ende dienstwillighe vrundinnen,

Geertruyt Barler wedue van u eersamen dienstwilligher Fredryck van Boeijmer.


Nummer 36

Erendtfeste woilachtbaere vursichtige guede frunden und naebeuren. Wij hebben [...]lick ein brieff untfangen, daerin menn sich beclaeghen doet, van onnoedige und overfloedige schouwen, soe hier in uns ampte geschiett solden sein neffens oick die beswarniss der [....] van sluissgelt und bruggelt tbetaellen und nhu noch gistern ein brieff, dat Luythen Lubbers und Lubbert Aer[shen] sich beklaegen op hoir koirgewass alhier in unse ampt ten hoeghe gescut twesen voir ein ider well doen solde [...] sie seine fiere [diensten] wesshalven wij des ampts [....] und oick als ein [....] mit sijn bijhebbende [versproke] luyden belast hebben u lieden gunsten, van alle den vurseide saecken guedt bericht tdoen, want niemandts kan sonder klaeghen ofte beklaeget ten wairden inden werelt regieren, neffens dem ist dess ampts dienstlick begerendt, dat die magistraedt heer Berndt Lutteken umg[....] wolde, dat hij sijn resydentie inder stadt moechte beholden, und khommendess sondaegess hier umb voir den aermen uncristelyghen [bovierssman] Gades wordt nha den le[..]g verkondighen, daeraen sal die stadt unse ampt und kerck ein dienst doen, und het ampt sal dess toe willigher wederom wesen die stadt toe de[....] hoeres

36.2
geringher vermoeghens, nae dat welden den huissman inn deses bouytidts beswaerlick genoich gefallen is, dair die richter met weinich klaeghens aver heefft moetten hoeren dhan die [bovierman] leven solden sonder klaeghen neffens empfhelunge dess Almachtighen die u lieden in gueden regimente wyll erhalden. Ilents uit Oldenbroick den 19 july anno 1590.

Ewer eersame guede frunden,

die richter settern unde heimraeden des ampts Oldenbroick.

(get. onleesbaar).


Nummer 37

Erntfeste wijse ende zeer voersieninge goede vrunden. Alsoo mij op u eersamen stadt ordonnantie verleent is ter somme van 125 gulden, waervan den tijt der betalinge geexpireert sal wesenultima july sullen u eersamen gelieven te bestellen dat ick se daertegens mach becommen, sonder de selvige in jemant anders handen dan inde mijne off mijne gecommitteerde te leveren, waeraen u eersamen nu vruntschap sullen doen mit bevelinge in schuts der Almechtigen. Uuyt Iseloort den 24en july 1590.

U eersamen goetwilliger vrundt,

Guilliame Baccart.

37.2
Erntfeste wijse zeer discrete burgemeesteren schepen ende raed der stadt Elborch mijne insundere goede vrunden.


Nummer 38

Eeruntfeste eersaeme zeer wijse voersichtighe heere. Jick hebbe gisterens daeges aen Jan van Holte u eersamen secretarius overschreven zekere tijdunghe soe alhier met het veerschip momentlick gekomen was, soe en twifele ick neet oft die heeren sullen zeer verlangen om wider bescheit daer van the hoeren, hebbe derhalven neit willen (uut sonderlinghe vrundtschap) nae laeten dese ingelachte copie aen u eersamen tho senden die hier aen den heer Proest uut Amsterdam tho geschickt is komende overein met ein copie van ein breiff geschreven uut Middelborch die ick die heeren oeck solde gesonden hebben dan hebbe gein tijt gehat die selve tho copieren unde soe dese tijdinghe waer is als wij verhoepen, sal der ligeurs unde onser (doorh.: onleesb.) malcontenten dans zeer kort zijn, die hebbe ick neit kunnen laeten achtervolgende mijne gedane beloften u eers amen tho verstendighen, dewiele ick oeck seker bin dat die heeren tsamen nae het welvarent des vaederlantz van herten verlanget en welke tijdunghe lachage neit quelleke sal smaeken. So ende u eersamen (aen die welke ick mij zeer dynstlick erbeiden) hier met in schutz des Heeren in ein lanckdurighe regeringhe emphelende. Ilent den 29 july anno 90.

U eersamen unde gonsten dienstwilligher,

Reinout Gansneb genantt Tengnegel.


Nummer 39

Ersaeme, wijse ende voirsichtige insonders gunstige guide vrunde. Wes die van Bluchiziell an ons hebben geschreven, hebben u eersame w ijsen uuth copie des brieves an ons overgesonden, hier inne gelacht, lezende to vernemen. Vruntlicken begerende u eersamen mit aller vlijte die versienonge doen willen, daer mit die viandt achterhaelt mach worden, gelijck wij oick alhier doen werden ende die onse affschicken om alle invasie ende onversienlicke overvall der reisende coepluiden voergecoemen moege worden, mit begeerthe u eersamen onbezweert syn will u eersamen naegeburen ende vrunden den van Harderwieck (doorh.: dat) hier van in aller spoet oick to verstendigen. Sulcks ende alles guides, wij ons toe u eersame wijsen ons gantzelicken versien, doende die selve den Almechtigen hier mith bevelende. Dan ylentz Campen den 10en augusti anno 1590.

Burgermeisteren, schepenen ende raeth der stadt Campen.


Nummer 40

Eerentfeste eersame wijse voersichtige gunstige vrunden. Wij worden berichtet welcker gestalt zekere publicatien sollen geschiet sijn, als dat die erffgenamen op den Somerdijck erschijnen sollen, twelck voerwaer onsen burgeren, geerffden aldaer ghienssins , vermitz desse gevaerlicke tijden gelegen offt geraden will wesen. Derwegen begeren wij vruntlick u eersamen daer willen sijn, dat van andere datum ende bijkompst nyet op den dijcken, dan binnen u eersamen stadt Elburch beraempt worde. Daer onse burgeren aldan oick werden erschijnen, omme nae gedaene besichtinge der dijcken ende der gebroecken hoere noottrufft alssdan voer toe wenden, want indien eerwes geordoniert worde, onse burgeren onverhoort willen dieselve onse burgeren ende erffgenamen daertegens wel expresse vermitz desen geprotestiert hebben dat sie daerinne nyet en sullen geholden wesen, ende dat sodane ordeninge voer null ende van onweerden geachtet sal worden. U eersamen hiermit in schutz des Almechtighen bevelende. Datum den 27en augusti anno 1590, stilo veteri.

U eersamen guetgunstige vrunden,

burgermeysteren schepenen ende raedt der stadt Campen.


Nummer 41

Erentfeste eersame wijse voersichtige insonders gunstighe guede vrunden. Die vrunden van Jutte Benyers zaliger Guerts Beniers naegelaten weduwe, nu ter tijt, binnen dese onse stadt Campen woonende, hebben ons toe kennen gegeven, welcke gestalt die voorseide weduwe, als collatrix der vicarien Magdalenen sinte Lazar op sint Lucas altaer in de Bovenkercke binnen dese stadt, dieselve vicarie (vacerende durch den doot van zaliger Jeroen Ringelburch) hiertho bevoerens gegeven heft gehadt an hoeren soon Paulus Benyer. Dan alsoe die voors eide weduwe wesende een soer olde ongevallige persoen van Godt almachtich mit blyntheit begaefft, ende ter onvermoegentheit geraden is, soe heft die voorseide hoere soen,alle die opkompsten derselver vicarien tot noottruftigen onderholt sijns moeders, daernae wederom overgegeven, gelijck ons daervan gebleecken is. Dergestalt dat wij hoer oick (in gevolch van dien) die renthe ende opkompsten tott deselve vacarie gehoerende ende alhier in onse stadt verschijnende toegestaen hebben te boers ende toegenieten, wie sie dan deselve voer langes genoten heft ende genyeten. Ende dewijle tot die voorseide vicarie oick mede gehoeren achtehalve golden gulden des jaers uth u eersamen stadtz dominien vander Elburch verschijnende, die Johan van Goer tioe Swolle eertijts tot behoeff van Paulus Benier geboert heft, ende daervan nu thien jaeren achterstedich sinnen bij den voerseide Paulus Benier an sijne moeder overgewesen mit het tghene daervan alnoch verschijnen wert. Soe is opt versoek der voerseide vrunden, onse gantz vrundtlick begeren u eersamen willen sich in dem ons conformeren ende die voerseide weduwe Benyers die achterstedige thien jaeren renthes mit tgene dat noch toekompstichlicke verschijnen moedt guetlick laten volgen ende ontrichten want herselvige sall wesen het eenichste middel waerdurch sie in desen hoeren seer olden dagen ende mit lijdelicken

41.2
ongevallighen staet, onderholden sall kunnen worden, daertoe wij ons alsoe ganzlick verlaten, nyet twijfelende u eersamen werden sich in desen ende tegens die gemelte verlatene weduwe soe guetlick erzeigen als u eersamen doende sinnen tegens onsen burger Gerbrant Janssen, die ingelijcx achterhalve golt gulden renthes uth u eersamen stadt dominien van wegen sijner vicarie opt selve altaer gelacht, jaerlix ende alle jaeren genyetet. Ende hoewel wij ons des alsoe tot u eersamen vertrouwen begeren nyettemin hierop u eersamen weder beschreven antwoort tot troost der voerseide weduwe ende hoerer vrunden, dat geboert ons steetz wederom ter verschulden tegens u eersamen die der Almachtiger lange gefristen moet. Datum den 25 augusti anno 1590.

U eersamen guetgunstighe vrunden,

burgermeysteren schepenen ende raedt der stadt Campen.


Nummer 42

Erentfeste eersame wijse voersichtige insonders gunstige guede vrunden. Opt versoeck an ons gedaen van wegen onser burgeren geerffden ende gedijckten in Oestenwolde is onse gantz vruntlick ende seer vlitich begeren u eersame wijsen mit allen vlijte bij den dijckgrave ende heymraden desselven landen die ernstelicke versieonge doen willen, dat die dijcken sonder enigen versuym (insonderheit bij deses gueden weders tijt) gerepariert ende opgemaeckt moegen worden nae die resolutie bij den gemeenen erffgenamen ende gedijckten ten lesten bijkompste genomen ende overkomen, dewijle wij verstaen dat nyet alleene den gemelten geerffden ende gedijckten, maer oick den alinge lande daeran seer groetelick gelegen is. Des wij ons alsoe vastelick tot u eersame wijsen verlaten, deselve hiermit in schutz des Almachtigen bevelende. Datum den 1e septembris anno 1590.

U eersame wijsen guetgunstige vrunden,

burgermeysteren schepenen ende raedt der stadt Campen.


Nummer 43

Erentfeste erzaeme ende vurzichtige besonders goede vrunden. Wij twijvelen niet off u ersamen weten sich alnoch te berichten des schrijvens twelck wij in date den 12en dach naestverlopenes maents augusti aen u ersamen gedaen betreffende off diezelve u ersamen voor noedich achten noch eenen neffens zijn excellentie tot stadtholder to nominieren, und wem, om eenen daeruut gecaren te worden. Off dat men aen den heren Raden van Staten sijn excellentie alleen sol presentieren, met verzoeck om hierinne voor deze maell te willen dispenzieren etc.

Dwiell ons dan daerop tot noch gheen schriftlick andtwoirt aengekommen, und midler tijt hierinne niet geprocediert kan worden. Demnae is ons guetlick gesinnen dat ons daerop bij brengeren dezes een toeverlaetich schriftlick andtwoirt avergesonden worde. Met bevelch des Almachtigen, geschreven Arnhem den 16en septembris XVc tnegentich.

Die cantzler ende Raeden des furstendombs Gelder ende graeffschaps Zutphen.

W. Sluijsken.


Nummer 44

Edele erentfeste ersame unde vursichtige heren guitgunstige frunden. U eersamen missive vanden 13en dieses, heb ick upen 17en umtrent 'smittaegs ontfangen. Waerinne dat u eersamen verhalen mijne anden burgermeister ther Bruggen gedane presentacy umme muegelick the bevorderen u eersamen stadt saecken alhier; daerin beken ick des voernoemde ther Bruggen gude gunst thut mijnwert. Want 't is wall also ende alss sijn lieve fruntelick geliefde in sijner wervunge the gebruicken mijner assistency, ick hebbe gedain de voerss eide presentacy. Dan uth selve is geschiet viehr umb the betuygen dat ick mijnen guide wille thut desse lantz unde der naber - steden beforderung mit mijnen dienst niet had afgelecht. Als dat ick mij solde angenomen hebbende ynth the vermuegen uythrichten, so niet in vertrouwen der beleeftheit van mijn heren de Staten. Van die welcke ick bekenne gern dat sie nha mijne verlatenen dienst, hebben mij dehre gedaen van een woort then besten af the nemen.

Daerumb ick oick nu de gelegenheit waernemende, bin tho stolter geweest, umb mij gistern den 19en smorgens an oer heerlichen th' addressiren und ick heb verworven als u eersamen sullen the verstaen hebben uyth dacte, die ick u eersamen hierinne versloten overschick. Uvermaels mijnen fruntlicken dienst erbiedende, mit befehlunge Godtz umb u eersamen stadt unde burgermeester the nemen in sijn hijlige beschirmunge. Uyth 'sGraven-hage den 20en septembr is XC uppet alde.

U eersamen guitwillige frundt,

N. van Brienen d'alste.

Nyes iss hier niet anders als dat de van Parma solde weder tho rugg uyth Francrijck gekeert, und Hemert bij sijne ex cellencie mit verdrach over genomen sijn. Hoichgedachte sijne excellencie tegenwoirdich voer Hedel liggende, datum ut [..]eit.


Nummer 45

Ersame wijse ende voirsichtige gunstige guede nabuyren ende frunden. Wij hebben gesihen ende gelesen tgene die erssamen van Hattem bij oere missive angaende die nominatie van sijn excellencie tot eenen Stadtholder, aen u eersamen versocht hebben, waervan off wij well vuer langest onse resolutien anden Hoeve van Gelderland overgeschickt, ende u eersamen oeck genoechsam van ons daervan geadverteert sijnen, so hebben wij nochtans avermael u eersamen mits desen well willen to kennen geven, tgene bij ons ende die alhier anwesende ritterschap, daerop geresolveert, als nementlick, dat wij in dese convientire nyemandts en weten nevens sijn excellencie to nomineren dan laten ons gevallen tgoene op ten jungst tot Tyell geholdenen landtdach dienthalven is veraffgescheyden ende volgents aen sijn excellencie versocht, mits begeerten dat alleene de presentatie van sijn excellencie aen den heren Rhaeden van State mach gedaen worden, ende oer eersamen daerop versocht omme vuer ditmaell, sonder previdine van tractaet met hare majesteit opgericht daerinne toe willen despenseren ende dese tot goenen anderen sine dienende, doen u eersamen hiermede den Almechtigen in sinen Godtlicken schutz bevelen, datum den 25en septembris anno 1590.

Burgermeesteren schepenen ende rhaedt der stadt Harderwijck.

U eersamen sullen well doen ende bestellen dese hier bij gaende missive aenden erssamen van Hattem.


Nummer 46

Edele erentfeste ersame unde fursichtige heren groitgunstige frunden. Ick heb den 25en dieses smitdaegs over maeltijt einen brieff van u eersamen ontfangen, vermeldende van veranderunge dese garnisons aldaer, unde dat ick tho demhalven ende an enig en mijner bekenden in dem Hage solde schrijven willen. Daerup heb ick voer dit maell niet geraden befonden yeth the doin, umb dat mij dunckt (up to beterung) dattet selve beter sall muntelick als schriftelick vallen willen. Unde want ick nu bedacht bin ongefehrlick in acht ofte negen dagen, bij weder unde wynt, unde sunder andere voervallen nhae den Hage tho keren, als heb ick u eersamen daer van wall willen verstendigen. Then mercklickern ende dat u eersamen solde gelieven sich naerd ere the bedrucken, off oick dieselve solden ein gehele compagnie tegen den wynter the raden weten. Alsoe ick niet nu seihe wie unde waer men die solde verdeilen muegen; dat oick in dien u eersamen solden ymanden voer andere begerden voer the slain, daer van an den Rhade van Staten off andere ersamen thAmsterdam, ofte mit particulier, solde muegen geschen worden, unde ick , in dient u eersamen soe guit vonden, solde [..] van muegen dragen kantenisse. Gelijck ick in diesen unde mehrderen u eersamen angenaemen dienst the bewijsen willich bin. Uyth harderwijck den lesten octobris [ ]

U eersamen guitwilliger,

N. van Brienen d' alste.


Nummer 47

Erentvesthe ersame wijse und voirsichtige gunstige nabuiren und vrunde, op uwer ersamen schriftligen versoeck hebbern wij uuth nhamen und begeerent der interessirdenn erfgenhamen an den grave von [V]erdenlandt in bijgefoegten verslotener missive geschreven, und alsulchen inferir[eu]r bidtligen clausul, datt den gesubstituirte rentmeister vann Velluwen Oisswaltt van Hetterscheitt und andere gelicken last van sulchen (doorh.: entfangh) achtersteidige tinssen und herengelden untfangen hebbende moege worden ordonirt van haaren uuthgeschrevener executien te desitiren und afstandt indenn (doorh.: op) boss tott algemeiner resolutien deser landtschap und datt oick alsulchen resolutie so jungst tho Tyll opten landtdaegh genhomen nicht moge contrariert worden. Und hebben uwer ersamen datt in begeerter andtwordtt nichtt verhalten mogen. Befehlende deselbe uwer ers amen in schutz des vAlmachtigen. Datum ilentz den 11 novembris anno XCtig.

Burgermeesteren schepenen und rhaidt der stadt Hattem.


Nummer 48

Ersame ende voersichtighe bezonders goede vrundenn. Uns wert clachglick toe kennen gegeven dat u ersamen die onderdaen[en] der ampteren Oldebroeck ende Doerenspick [....] [ge]ruyme tijt verwarts tomdeel mitz gewalt, als [..]chutten geconstringiert hebben aendie forti[ficat]ie der stat Elburch toe arbeidenn. Des uns nyet [wein]ich verwondert. Dan al ist dat wij u ersamen [..]befaerens aengeschreven hebben om sich mit de[n] [richter] vant Oldebroeck ende den scholtis va[n] [Doere]nspick desent halven toe vergelicken zoe [...] dannoch daeruut nyet, dat die onderdaenen tot [...] appetijte ende zoe langhe u ersamen het za[...] vinden schuldich zijn toe arbeidenn veel weiniger dat het in u ersamen macht zij, zoe zij sich absentierden diezelve alsdan mit schutten toe executieren. Derwegen uns gesinnen ende bevelch is dat u ersamen die onderdaenen beider ampteren verschoenen ende mit die reparatie langer nyet molest vallen tot dat anders geordonniert zal zijn. Mit bevelch des Almechtigenn. Geschreven Arnhem den 11 novembris XVc XC.

Die Raeden des furstendumbs Gelder ende graffschaps Zutphenn.

W. Sluijsken.


Nummer 49

Den Raede van State der Vereenighde Nederlanden.

Eersame lieve besondere. Wij hebben ten overstaen van zijne excellencie goetgevonden ende geresolveert dat capiteyn Wijnbergen met zijne compaignie sal trecken binnen Muyder stadt, ende dat ter aencompste vande zelve hopman Olthoff met zijne onderhebbende soldaten weder sal trecken nae Amsterdam, waer van wij u luyden wel hebben willen adverteren, ten eynde ghij lieden u volgende dese onse resolutie ende de patente van zijne excellencie moeght reguleren ende hyer mede eersame lieve besondere zijt Gode bevolen. In s-Gravenhage den 13en novembris 1590, coning vv.

Ter ordonnancie vanden Raede van State,

E. van Zuijlen.


Nummer 50

Erntfeste eersaeme voorsienighe ende zeer discrete heeren. Ick sende u ersamen mitten brenger deses een missive vande heeren cantzeler en de Rhaeden mit vruntlycker biet u ersamen daernaer te regulieren ende verschaften dat de penningen inde onbenante begrepen tegens woonsdach toecommende alhier bestelt werden want ons nyet moegelijck en is daer langer nae te comen, verwachten dus wilt daerin geen faulte laeten geschulden op dat ick daer in geen schaede en geraede, dwelck ick anders veroorsaeckt soude sijn op u eersamen stadt te verhaelen bij executie. U ersamen hiermede in schutz des Almechtigen bevelende, Uuyt Arnhem den 21en novembris 1590.

U eersamen dienstwilligher,

inabsentie mijnes hopmans, als sijnen schrijver,

Scipio Artus.


Nummer 51

Erntfeste ersame wijse vuersichtighe hern und gude vrunden. Sijne excellenty van Nassouwen iss geresoluyrt morgen avendt bij u lieden te logyren, unde heb derhalven gevordert dat die mitkoemende edelluyden unde officiren muchten geregistryrt worden, om te vuerenss (graduertert sijnde) als nu kleyn steetken de selvige ten behnen ende na gelegentheit graven medyrt te moegen worde moesten verdacht sijn. Die swaricheyt van kost sall so groedt neyt vallen als man well bevundt sijn. Excellencie brengt de kuecken mit, dan lyckwall sall ter eerhen eeniget provisy van dranck ende kost geschien t' beheren op dat die gude gene[..] gepresentyrt werdt. Soe ick eenegh meerder verneme sall ick u ersamen fracks weten laten.Datum Harderwijck den 28 novembris anno 90 [..].

post data

U ersamen vruntwilligh,

Johan van Wijnberghen.

Het sall well wesen ongeverlick tusschen dree ende vyer urhen a[ls wij daer koemen.


Nummer 52

Ersame wijse ende voirsichtige gunstige guede nabuyren ende frunden, wij hebben u eersamen missive aangaande twe verscheydene versterven, binnen u eersamen stadt gevallen op gisteren ontfangen. Dieselve daerop vuer anbdtwordt vuegende, dat wij gerne onse advis ende guedtbeduncken, daerop solde over geschreven hebben. Dan also ons bij u eersamen missive niet en synnen toegeschickt eenige steten, schijn offte bescheydt daermede de pacifien van beyden (doorh.: onleesb.) verstarven, oer guedt hebbende recht vermeenen to defenderen. Hebben wij ons beswaert gevonden eenige verclaringe daerinne te doen, ende solden derhalven vuerguedt aensyen, daermit yeder parthie onvercortet moege blijven, dat foverij u eersamen (avermits eenige verwandtschap ende swaegerschap oerer mitbroederen) onse advis daerop versoucken, dat die saecken vuer eerst bij u eersamen in surceance gestelt mochten worden, latende middeler tijt parthien oere geding ten beyden sijden indingen, twelck geschen hebbende, sullen wij ons oeck onbeswaert vinden u eersamen onse advis ende guedtbeduncken daerop mittadeylen. Mits bevelonge des Almechtigen. Datum den 4e decembris anno 1590.

Burgermeesteren schepenen ende rhaedt der stadt Harderwijck.

H. Brinck, secretaris.


Nummer 53

Erentfeste wijse voersichtige gunstige guede vrunde. Alsoe wij hiertho bevoerens an den eersame raedt der stadt Elburch geschreven ende versocht hebben ons tot noottruftighe behoeff van vrouw Beniers toe ontrichten alsodane achterstadighe renthen als uth derselver stadttz domienien verschenen sinnen, ende wij dan verstaen dat hoer eersamen tselve geanordiert ende dien volgende eenige betalinghe an Dirck Beniers huysfrouwe gedaen hebben dewelcke nu wederomme derwaertz reyset. Soe hebben wij hoer dese onse voerschriften an u eersamen well willen mitgeven. Vrundtlick begerende u eersamen willen hoer, tot die resterende betalinghe verhelpen, angesyen sie, die voerseide vrouw Beniers in hoeren noeden bijgestaen ende onderholden hefft. Des wij ons alsoe tot u eersamen verlaten ende steetz geerne verschulden. Mit bevelinge des Almechtigen. Datum den 15en decembris anno 1590.

Burgermeysteren schepenen ende raedt der stadt Campen.


Nummer 54

[Edele] erentfeste erzame und voorzichtige besonders goede vrunden.

Alzo sijne excellencie op het deferieren des gouvernements deser lantschap dese schriftlicke andtwoirt gegeven dat sijne ex cellencie gerne sien solde dat volgende het tractaet tussen die conincklicke majesteit van Englandt und den heren generael Staten opgericht die nominatie gedaen und den Rade van State gepresentiert, offte andersins tot onderholt ende voldoenenge vanden voorseide tractate daerinne geprocediert werde. So hebben wij volgende t'advys van u lieden und ersamen den heren Raden van Staten sijn ex cellencie alleen gepresentiert, mit versoeck om daerinne voer ditmael te willen dispensieren, und off wel wij vast tot vilmalen om die dispensatie aengeholden. So hebben wij doch ten lasten geen ander andtwoirt, dan glick inliggendt extract vermelt bekommen, dwijll den die noet ervordert dat niet alleen der voerseidezacken dan oick anderen uns vanden generael Staten aengeschrevener artickelen halven een gemeyn landtdach uutgeschreven werde, So hebben wij u lieden und ersamen hyrvan wel willen verstendigen und off wel wij der gewisser vertroestungh sijn off u lieden und ersamen werden sich onser verschrijvongh gemehes halven, dannoch dwijll men nu etlicke mael inderdaet gaspuert hefft dat sich eenige steden geheel geabsentiert eenige oire uutklijvens schriftlicken excusiert, und het dan inzonderheyt in deze gelegenheyt die noet ervordert dat die steden getrouwelicken bij den anderen halden. Demnae is ons guetlick gesinnen, dat u lieden und ersamen ons ierst willen verstendigen, off dieselve oick op die verschrijvongh eenigen uut derzelven middel ten lantdage te seynden, bedacht om ons daerna te richten. Mit bevelch des Almachtigen. Geschreven Arnhem den 21en decembris XVc tnegentich.

Die Raden des furstendumbs Gelder und graeffschaps Zutphen.

W. Sluijsken.


Nummer 55

Extract [uut] zekere missive geschrev[en] bij den heren cantzler aenden Have van Gelderlandt uut den Hage in date den 24 decemb ris 1590 stilo novo.

Belangende d'sake vanden gouvernamente van zijn excellencie maeckt d'here Rodley ende andere swaricheyt ter cause vanden engelschen tractate daer aff die forme niet gehouden en is, zo dat om voorte kommen alle vordere swaricheyt ende vertreck, ende sonderlinge om die jalousien die daer sijn niet te vermeerderen, soude goet wesen noch eenen daer bij te noemen om also vaste regierunge te hebben ende te verhueden vorder inconvenienten, die soude moegen rijsen.